Эй ўғилларим !
Қайси жойда илми мажлис, амру маъруф наҳий мункар бўлса, шу ерларга доим ташриф буюр, чунки бунда уч манфаат бор.
1. Агар жоҳил бўлсанг, илм ҳосил қиласан.
2. Агар олим бўлсанг, илминг янада ортади.
3. Энг асосийси шуки, айнан шу жойга Аллоҳнинг раҳмати ёғилиб туради ва шу раҳматга сен ҳам кириб қоласан.
Эй ўғилларим !
Қайси жойда ғийбат, ёлғончилик ва фисқу-фужур бўлса ўша даврага таклиф қилинсангда борма, чунки бунда уч иллат бор.
1. Агар жоҳил бўлсанг, жоҳиллигинг янада ортади.
2. Агар олим бўлсанг, илминг зиёда бўлмайди, аксинча зарарланади.
3. Энг ёмони шуки, бу ерга Аллоҳ ғазаб ва лаънат ёғдириб турибди ва шу ғазаб ва лаънат ичига сен ҳам қўшилиб қолишингиздан жуда жуда қўрқаман !
Уламолар айтишича, истиғфорнинг уч хил даражаси бор :
Биринчи даража :
Фақат тил билан истиғфор айтиш. Бу – энг қуйи поғона. Аммо бунинг ҳам фойдалари кўп. Жумладан, фақат тил билан истиғфор айтиш сукутдан яхшироқ. Бу, эгасини яхшиликка ўргатади, бандани тоатга чақиради, ёмонликдан узоқлаштиради. Аммо, бир жиҳати ҳам бор: киши тили билан истиғфор айтса-ю, лекин гуноҳдан тийилмаса, ёлғончи бўлиб қолиши, айтган истиғфори ўрнига ўтмаслиги мумкин. Баъзи орифлар :“Кимнинг истиғфори ўзини ўнглашига туртки бўлмаса, унинг гапи ёлғондир”, дейишган экан.
Иккинчи даража :
Қалби билан истиғфор айтиш. Қалбни нопок нарсалардан тозалашда унинг таъсири катта, фойдаси бисёр. Қалб ила истиғфор айтган банда ғам-ташвишдан қутулади, устига раҳмат, барака ёғилади.
Учинчи даража :
Ҳам қалб, ҳам тил билан истиғфор айтиш. Мана шу энг афзали, хос бандалар даражасидир. Барча фазилатлар шунда мужассам. Дил ҳамда тил билан истиғфор айтилса, гуноҳлар кечирилади, яхшиликлар кўпаяди, қалб тозаланади.
Қалб ва тил билан истиғфор айтиш насуҳ (яъни, ҳақиқий, холис) тавбанинг шартидир. Демак, тавба қабул бўлиши учун тилда истиғфор айтиб, қилмишига қалбдан афсусланиш, гуноҳни такрорламасликка қатъий қарор қилиш лозим.
Қалб ва тил билан истиғфор айтиш насуҳ (яъни, ҳақиқий, холис) тавбанинг шартидир. Демак, тавба қабул бўлиши учун тилда истиғфор айтиб, қилмишига қалбдан афсусланиш, гуноҳни такрорламасликка қатъий қарор қилиш лозим.