گزارش شاخص کوانتوم ۲۰۲۶ (MIT Quantum Index Report 2026)
گزارش شاخص کوانتوم ۲۰۲۶ دومین ویرایش از ارزیابی جامع و دادهمحور مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) درباره چشمانداز جهانی فناوری کوانتوم است. این گزارش با تکیه بر دادههای پژوهش، صنعت و دولت، تصویری دقیق از توانمندیهای فنی، سرمایهگذاریها، نیروی کار و سیاستگذاریها ارائه میدهد و فرصتها و چالشهای باقیمانده را روشن میسازد.
سرمایهگذاری و بازار
بودجه جهانی کوانتوم در سال ۲۰۲۵ از مرز ۱۰ میلیارد دلار گذشت. برخلاف سالهای گذشته، این رشد عمدتاً از تأمین مالی پس از عرضه اولیه و مراحل رشد شرکتهای تثبیتشده ناشی شده است، نه از ظهور استارتاپهای جدید. در این دوره شاهد ورود موجی از شرکتها به بازارهای عمومی بودیم؛ از جمله زانادو (Xanadu) به عنوان نخستین شرکت فوتونیک خالص در نزدک و IQM به عنوان نخستین شرکت کوانتوم اروپایی در یک بورس بزرگ آمریکایی. همچنین مراکز داده هوش مصنوعی به عنوان بازاری جدید و مهم برای سختافزار و خدمات کوانتوم در حال شکلگیری هستند.
پژوهش و ثبت اختراعات
ثبت اختراعات دانشگاهی برای دومین سال متوالی از ثبت اختراعات شرکتی پیشی گرفته است. چین در سطح کشوری، در حجم کل ثبت اختراعات پیشتاز است و بیش از مجموع چند کشور برتر بعدی ثبت اختراع دارد. در حوزه ارتباطات کوانتومی، چین در تمامی شاخصها—تعداد انتشارات، تأثیر و استنادات—به طور قاطع پیشرو است و ۳۵.۸ درصد انتشارات و ۳۴.۳ درصد مقالات پراستناد (ده درصد برتر) را به خود اختصاص داده است. اما در حوزه محاسبات کوانتومی، ایالات متحده برتری چشمگیری در تأثیر پژوهشی دارد؛ شاخص h آمریکا ۹۳ در مقابل ۵۶ برای چین است، هرچند چین در تعداد انتشارات کمی جلوتر است.
سیاستها و راهبردهای ملی
تحولات کلیدی این دوره شامل تصویب راهبرد کوانتوم اروپا توسط کمیسیون اروپا در جولای ۲۰۲۵، گسترش دو میلیارد پوندی راهبرد ملی کوانتوم بریتانیا در مارس ۲۰۲۶، و صدور فرمان اجرایی ایالات متحده برای بازنگری در راهبرد ملی کوانتوم با تمرکز بر تجاریسازی و تابآوری زنجیره تأمین است. پنتاگون نیز در اواخر ۲۰۲۵ کوانتوم را به عنوان یک حوزه فناوری حیاتی ارتقا داد.
نیروی کار
تعداد برنامههای کارشناسی ارشد اختصاصی با عنوان کوانتوم در سراسر جهان به طور قابل توجهی رشد کرد و چندین کشور نخستین دورههای خود را در این زمینه راهاندازی کردند.
محاسبات کوانتومی بهعنوان یکی از فناوریهای نوظهور، افقهای تازهای برای پژوهش در پزشکی و علوم زیستی ایجاد کرده است. در این کارگاه، با مفاهیم پایه، الگوریتمها و کاربردهای بالقوه این فناوری در حوزه پزشکی آشنا میشویم.
📚 در این کارگاه چه میآموزید؟
🔹 مبانی و الگوریتمهای محاسبات کوانتومی
💊 کاربردها در کشف و توسعه دارو
🤖 یادگیری ماشین کوانتومی و تحلیل دادههای پزشکی
🩻 محاسبات کوانتومی و تصویربرداری پزشکی
⚙️ بهینهسازی و تصمیمگیری در پزشکی
🔭 محدودیتها، چالشها و چشمانداز آینده
👩⚕️👨💻 مخاطبان: دانشجویان و پژوهشگران پزشکی، مهندسی، علوم کامپیوتر و فیزیک
✨ بدون نیاز به پیشزمینه تخصصی در محاسبات کوانتومی
📅 تاریخ برگزاری: ۱۴ آبان ۱۴۰۵
💻 نحوه برگزاری: آنلاین
🕙 بخش اول: ساعت ۱۰ تا ۱۲
🕓 بخش دوم: ساعت ۱۶ تا ۱۸
📌 دو بخش کارگاه مکمل یکدیگر هستند و شرکت در هر دو بخش برای تکمیل کارگاه ضروری است.
💳 هزینه ثبتنام: ۴۹۰٬۰۰۰ تومان
🎓 همراه با گواهی آریاکوانتا
🔗 ثبتنام و کسب اطلاعات بیشتر:
https://evnd.co/xhj00
شرکت نرمافزاری Classiq و شرکت دولتی Israel Natural Gas Lines Ltd. (INGL) نتایج تحقیقات مشترکی را منتشر کردهاند که در آن بهینهسازی کوانتومی برای برنامهریزی انتقال گاز طبیعی به کار رفته است. این تحقیق شامل اجرای یک نسخه کاهشیافته از مسئله بهینهسازی روی کامپیوتر کوانتومی IonQ Forte-1 نیز میشود.
سوال این است که چگونه بهینهسازی کوانتومی میتواند به شناسایی سناریوهای انتقال گاز که تحویل به مشتری را افزایش میدهند، ضمن رعایت محدودیتهای عملیاتی، کمک کند.
· آزمایشها روی یک شبکه نمونه، نتایجی همسو با راهحلهای مرجع کلاسیک داد.
· نسخهای از مسئله بهینهسازی از طریق پلتفرم Classiq روی پردازنده کوانتومی IonQ Forte-1 اجرا شد.
· رویکرد این تحقیق مکمل مدلسازی هیدرولیک موجود است و نتایج فنی تفصیلی در مقاله arXiv منتشر شده است.
این همکاری بر یک چالش آشنا برای اپراتورهای خط لوله متمرکز بود: انتقال گاز از تأمینکنندگان به مشتریان ضمن رعایت محدودیتهای فشار، جهت جریان و تعادل گاز در سراسر شبکه. با بزرگتر شدن شبکهها و پیچیدهتر شدن شرایط عملیاتی، تعداد تنظیمات ممکن فشار و جریان میتواند به سرعت افزایش یابد.
برای اپراتورهای انتقال گاز، هدف فعلی جایگزینی مدلسازی هیدرولیک موجود نیست، بلکه بهبود نحوه تولید و ارزیابی طرحهای کاندید است. بهینهسازی کوانتومی میتواند به محدود کردن مجموعه بزرگی از احتمالات به تعداد کمتری از گزینههای امیدوارکننده برای اعتبارسنجی مهندسی کمک کند.
Classiq و INGL با استفاده از پلتفرم Classiq، یک گردش کار ترکیبی کوانتومی-کلاسیک ایجاد کردند که تنظیمات فشار ممکن را با در نظر گرفتن الزامات فیزیکی و عملیاتی کلیدی جستجو میکرد. این کار از ورودیهای شبکه آشنا مانند فشار تأمینکننده، مشخصات لوله و حداقل فشار مشتری استفاده کرد.
در آزمایشهای مبتنی بر شبیهساز روی یک شبکه گاز نمونه، گردش کار نقطه عملیاتی معتبر با حداکثر توان عملیاتی را شناسایی کرد که با راهحلهای مرجع کلاسیک مطابقت داشت.
سپس محققان نسخهای از مسئله را روی پردازنده کوانتومی یون به دام افتاده IonQ Forte-1 منتقل کردند. این سیستم نقاط عملیاتی کاندید از نظر فیزیکی معتبری را نزدیک به بهینه کلاسیک تولید کرد. نکته قابل توجه اینکه پیادهسازی سختافزاری تنها از لایههای QAOA با عمق p = 2 استفاده کرد که بسیار کمتر از 30 لایه مورد استفاده در مطالعه مبتنی بر شبیهساز بود.
ادغام با مدلسازی هیدرولیک موجود
این همکاری همچنین بررسی کرد که چگونه سناریوهای کاندید میتوانند با SIMONE، یک محیط مدلسازی هیدرولیک تفصیلی برای شبکههای گاز، بازبینی شوند. در این رویکرد، بهینهسازی کوانتومی به شناسایی گزینههای برنامهریزی امیدوارکننده کمک میکند، در حالی که مدلسازی هیدرولیک موجود میتواند آنها را قبل از هر نتیجهگیری عملیاتی اعتبارسنجی کند.
مقاله کامل تحقیق، فرمولبندی ریاضی، روششناسی بهینهسازی کوانتومی، نتایج شبیهساز و جزئیات اجرای سختافزار IonQ Forte-1 را ارائه میدهد. مسئله به عنوان یک مدل بهینهسازی دودویی درجه دوم (QUBO) با استفاده از پلتفرم نرمافزاری کوانتومی Classiq فرمولبندی شده است.
کاربرد هوش مصنوعی ترکیبی
کوانتومی-کلاسیک در تفکیک پالسهای راداری
شرکت OQC در بخش منابع وبسایت خود، مطلبی با عنوان «هوش مصنوعی ترکیبی کوانتومی-کلاسیک برای تفکیک پالسهای رادار» منتشر کرده است. این موضوع به یکی از چالشهای مهم پردازش سیگنال راداری مربوط میشود: جداسازی و دستهبندی پالسهایی که از چندین منبع راداری مختلف دریافت میشوند و در محیطهای شلوغ الکترومغناطیسی با یکدیگر مخلوط شدهاند.
در رویکرد ترکیبی معرفیشده، بخشی از بار پردازشی و یادگیری به رایانه کوانتومی و بخشی به سامانههای کلاسیک سپرده میشود. هدف، استفاده از مزیت کوانتومی در کنار زیرساختهای موجود برای افزایش دقت، سرعت و توانایی تفکیک سیگنالها در سناریوهای پیچیده است. کاربردهای اصلی این فناوری در سامانههای دفاعی، شنود الکترونیکی، نظارت طیفی و پردازش سیگنالهای راداری عنوان میشود.
این حوزه را نمونهای از حرکت
رایانش کوانتومی از آزمایشگاه به سمت کاربردهای واقعی صنعتی و دفاعی معرفی میکند. جزئیات بیشتر در لینک منبع قابل مشاهده است: