Аналитика Telegram-канала
Подписчики
3 465
Охват за 24 ч
123
ER за 24 ч
3,55%
Публикаций
582
Динамика подписчиков
7 дней
30 дней
6 месяцев
Больше
11 ноя14 ноя17 ноя
Показаны последние 7 дней
Больше истории →
Охваты публикаций
15.1115.1115.1115.1116.1116.11
10
Средний охват
28
Лучший результат
Показаны 6 публикаций — последние в канале
Больше статистики →
Упоминания
55
Упоминаний
8
Из них репостов
22
Каналов
0
Упоминаний за 90 дней
0
Из них репостов
0
Каналов за 90 дней
Последние посты
3 из 582 2 из 582
شصت و هفت
#تاریخ_فلسفۀ_غرب 3
برویم سراغ دیگر فیلسوفِ مشهورِ این قرن (البته نه بهاندازۀ اسلافِ خود، سقراط و افلاطون و ارسطو)، یعنی هراکلیتوسِ جذابِ بیاعصاب!
از آنچه از نوشتههای او بر جای مانده، چنین برمیآید که شخصیتی خوشبرخورد و دوستداشتنی نداشته است. او بسیار اهل تحقیر دیگران بود و درست نقطۀ مقابل یک دموکرات به شمار میرفت. او درباره همشهریانش میگوید:
بهتر است تمام مردان بالغشان، خود را دار بزنند و شهر را به جوانانِ بیریش بسپارند؛ چرا که هرمودوروس را — که بهترینِ آنان بود — از شهر بیرون راندند و گفتند: "ما کسی را که بهترینِ ما باشد نمیخواهیم؛ اگر هم چنین کسی هست، بگذار جای دیگری و در میان مردمی دیگر بهترین باشد"
او از همه پیشینیانِ برجسته خود به بدی یاد میکند. تنها استثنا در میان کسانی که مورد نکوهش او قرار گرفتهاند، «تِوتاموس» است که از او به عنوان فردی «ارزشمندتر از دیگران» یاد شده است. وقتی جویای دلیل این ستایش میشویم، درمییابیم که تِوتاموس گفته بود: «بیشترِ آدمیان بد هستند.»!
نگاهِ تحقیرآمیزِ او به نوع بشر، وی را به این باور میرساند که تنها «زور» میتواند انسانها را وادار کند تا در جهتِ خیر و صلاحِ خود گام بردارند. او میگوید: «هر حیوانی را با ضربه به چراگاه میرانند»؛ و باز میگوید: «الاغها کاه را به طلا ترجیح میدهند.»
خوب، بعد از آشنایی با شخصیت و وضعیتِ بحرانیِ اعصاب و روانش، برویم سراغ کمی از ایدههایش:
در جهان وحدتی وجود دارد، اما این وحدتی است که از ترکیب اضداد پدید آمده است. «همه چیز از آن "یک" برمیآید و آن "یک" از همه چیز»؛ با این حال، کثرتها در مقایسه با آن «یک» — که همان خداوند است — از واقعیت کمتری برخوردارند. در چنین جهانی، تغییر دائمی امری قابل انتظار است.
با این حال، او آموزهی دیگری داشت که حتی بیش از «دگرگونیِ همیشگی» برایش اهمیت داشت؛ و آن آموزهی «درآمیختنِ اضداد» بود. او میگوید:
آدمیان نمیدانند که چگونه آنچه با خود در ستیز است، با خویشتن سازگار میشود. این، نوعی هماهنگی میان کششهای متضاد است؛ همچون کشش در کمان و چنگ.
باورِ او به «ستیز» با همین نظریه پیوند دارد، زیرا در جریانِ ستیز، اضداد با یکدیگر درمیآمیزند و حرکتی پدید میآورند که نوعی هماهنگی است. در جهان وحدتی وجود دارد، اما این وحدتی است که از دلِ کثرت (تنوع) برآمده است.
راهِ بالا و راهِ پایین، یکی و همان است.
با این حال، اگر اضدادی برای ترکیب شدن وجود نداشت، وحدتی هم در کار نبود:
آنچه مخالف است، برای ما خوب است.
متافیزیک هراکلیتوس، همچون متافیزیک آناکسیماندر، تحت سیطرهی مفهومی از «عدالت کیهانی» است؛ عدالتی که مانع از آن میشود که کشمکش میان اضداد، به پیروزی کامل یکی از طرفین بینجامد.
بیشک، خداوند تجسمِ عدالت کیهانی است.
و این آموزه که «همه چیز در حال دگرگونی (سیلان) است»، مشهورترین دیدگاه هراکلیتوس به شمار میرود:
نمیتوان دو بار در یک رودخانه گام نهاد؛ زیرا آبهای تازه همواره به سوی تو در جریاناند.
خورشید هر روز نو میشود.
دههها بعد، افلاطون و ارسطو نیز تأیید میکنند که هراکلیتوس تعلیم میداد که:
«هیچ چیز هرگز نیست، همه چیز در حال شدن است (nothing ever is, everything is becoming)» (افلاطون)
و
«هیچ چیز به طور ثابت وجود ندارد (nothing steadfastly is)» (ارسطو)
@NaoPeRe
ещё
28
1
16 ноя, 17:34
آقاییم فوتبالیسته! آقاییش: ⚽️
#خندۀ_روز
@NaoPeRe
ещё
24
0
16 ноя, 10:01
شصت و شش
#تاریخ_فلسفۀ_غرب 2
Into that from which things take their rise they pass away once more, as is ordained, for they make reparation and satisfaction to one another for their injustice according to the ordering of time.
آنچه اشیاء از آن برمیخیزند، بار دیگر به همانجا بازمیگردند و در آن زوال مییابند — چنانکه مقرر شده است — زیرا آنان، طبق نظمِ زمان، بابت بیعدالتیِ خود به یکدیگر تاوان میدهند و جبران مافات میکنند.
این جملات از آناکسیماندر (تصویر چپ)، فیلسوف قرن ششم قبل میلاد است! ظاهرا سعی شده این نقل قول رازآلود با تکیه بر چهار عنصر اصلی که بین فلاسفۀ آن زمان دربارۀ بنیادی بودنشان در هستی بحث بود، یعنی خاک و باد و آب و آتش، تفسیر شود، ولی بهنظر من نمیتواند صحیح باشد، چون آناکسیماندر باور داشت که:
همه چیز از یک مادهٔ نخستینِ واحد سرچشمه میگیرد، اما این ماده آب — آنگونه که تالس میپنداشت — یا هیچیک از دیگر موادی که میشناسیم نیست. این ماده نامتناهی، ازلی و فناناپذیر است و «همهٔ جهانها را در بر میگیرد»؛ چرا که او بر این باور بود که جهان ما تنها یکی از جهانهای بسیار است.
پس من هم این جمله را فقط با ذکرِ این نکته که بهطرزِ جالبی همزمان خواننده را به یاد کارما نیز میاندازد که از مفاهیم اساسیِ آیینِ هندو است که آن زمان در جنوب و شرق آسیا در اوج بود، به حال خود وامیگذارم.
آناکسیماندر بر این باور بود که زمین، آزادانه شناور است و بر روی هیچچیز تکیه ندارد. ارسطو — که اغلب بهترین فرضیههای زمان خود را رد میکرد — به نظریهٔ آناکسیماندر ایراد گرفت؛ و گفت زمین چون در مرکز قرار دارد، ثابت میماند، زیرا دلیلی وجود ندارد که زمین به جای جهتی دیگر، به سوی جهت خاصی حرکت کند. آناکسیماندر همچنین معتقد بود که جهان خلق نشده بلکه تکامل یافته است، ایدهای که در مقایسه با تمام باورهای اساطیری آن زمان و حتی باورهای آتیِ ادیانِ ابراهیمی مبنی بر خلق جهان به دست خدا یا خدایان، بسیار جسورانه بهنظر میآید، و وقتی هیجانانگیزتر میشود که بدانیم او به تکامل حیوانات نیز اشاره کرده است!
خوب، با شخصیتِ جذاب آناکسیماندر آشنا شدید، حالا برویم سراغ فیلسوف/ریاضیدانِ پرهیزکار مشهور با آن رابطۀ معروفش در مثلث قائمالزاویه، یعنی فیثاغورث که در همان قرن میزیست:
روح، موجودی فناناپذیر است که به انواع دیگری از موجوداتِ زنده دگرگون میشود؛ بهعلاوه، هر آنچه پا به عرصهٔ هستی میگذارد، در گردشِ چرخهای خاص دوباره متولد میشود — بهطوری که هیچچیز مطلقاً جدید نیست — و با تمام موجوداتی که از موهبت حیات برخوردارند، باید همچون خویشاوندان رفتار کرد.
ما در این جهان غریبهایم و تن، گورِ جان است؛ با این حال، نباید با خودکشی در پیِ گریز برآییم، چرا که ما داراییِ خداوند — آن شبانِ ما — هستیم و بیفرمانِ او، حقِ گریز نداریم. در این زندگی، سه گونه انسان وجود دارد، درست همانطور که سه دسته از مردمان به بازیهای المپیک میآیند: گروهِ فرودست، کسانیاند که برای خرید و فروش میآیند؛ گروهِ بالاتر، کسانیاند که به رقابت میپردازند؛ اما بهترینِ آنان، کسانیاند که تنها برای تماشا میآیند. از این رو، والاترینِ پاکسازیها، همان دانشِ فارغ از سودای شخصی است؛ و کسی که خود را وقفِ آن میکند — یعنی فیلسوفِ حقیقی — همان کسی است که به مؤثرترین شیوه، خویشتن را از «چرخهی زایش» رهانیده است.
برای فلسفۀ قرن ششم قبل از میلاد انصافا جذاب بود، نبود؟!
@NaoPeRe
ещё
6
0
15 ноя, 17:37
Продолжить анализ этого канала
- История роста подписчиков
- Просмотры и охваты публикаций
- Кто упоминает канал и кого упоминает он
- Похожие каналы и подбор для рекламы
Открыть аналитику
Демо до 14 дней