⭕️ جلسه چهارم از فصل دوم (آغاز) مجموعه درس‌گفتار «ایران به نحو پارسی» را در کانال یوتیوب کانون معماران معاصر تماشا کنید. ————— ▫️جلسه چهارم از فصل دوم، به بررسی تحول الگوهای سازمان فضایی در معماری روستایی ایران، با تمرکز بر گذار از الگوهای دوصفه و چهارصفه به الگوی حیاط مرکزی می‌پردازد. در این بحث، «صفه» به‌عنوان یکی از عناصر پایه در شکل‌گیری نظم فضایی معماری ایران بررسی می‌شود و نسبت میان دوصفه، چهارصفه، الگوی مربع نه‌قسمتی و گونه‌های مختلف ترکیب اتاق‌ها و ایوان‌ها تحلیل می‌گردد. ویدیو با تکیه بر مفهوم انتخاب و جهش، توضیح می‌دهد که چگونه برخی تغییرات فضایی، مانند افزایش تعداد ستون‌ها یا گسترش سازمان فضایی، اگرچه از نظر عملکردی امکان‌پذیر بوده‌اند، به دلیل عدم انطباق با نظام زیبایی‌شناختی و الگوهای پذیرفته‌شده، فراگیر نشده‌اند. در ادامه، تفاوت میان سازمان فضایی معماری روستایی و شهری مطرح می‌شود؛ معماری روستایی با انعطاف‌پذیری بیشتر و نظم کمتر، امکان ترکیب آزادانه‌تر الگوهای فضایی را فراهم می‌کند، در حالی که معماری شهری همان الگوهای پایه را در ساختاری منظم‌تر و پیچیده‌تر به کار می‌گیرد. از این منظر، الگوی حیاط مرکزی نه به‌عنوان یک فرم ثابت، بلکه به‌عنوان نتیجه‌ی یک مسیر تدریجی از ترکیب، تغییر و انتخاب الگوهای فضایی فهم می‌شود؛ مسیری که در مناطق مختلف ایران صورت‌های متفاوتی یافته و در نهایت به شکل‌گیری زبان معماری مشترک اما متنوع در معماری ایران منجر شده است. ————— کانون معماران معاصر 🌱 اینستاگرام | یوتیوب | آپارات | لینکدین | تلگرام | بله | سایت 09930718037

⭕️ جلسه سوم از فصل دوم (آغاز) مجموعه درس‌گفتار «ایران به نحو پارسی» را در کانال یوتیوب کانون معماران معاصر تماشا کنید. ————— ▫️جلسه سوم از فصل دوم، به بررسی تبار و تحول سازمان فضایی خانه در معماری ایران می‌پردازد و با تشبیه گذار از تک‌سلولی به پرسلولی در زیست‌شناسی، فرایند تحول معماری از الگوی تک‌اتاقی به سازمان‌های فضایی پیچیده‌تر را تحلیل می‌کند. بحث از کپر و الگوی تک‌اتاقی به‌عنوان یکی از ابتدایی‌ترین گونه‌های سکونت آغاز می‌شود و با بررسی نمونه‌هایی چون اشین، ماخونیک، رزه و دوسیران، نحوه‌ی تکرار، الحاق و ترکیب واحدهای تک‌اتاقی و شکل‌گیری تدریجی خانه‌های چنداتاقه بررسی می‌شود. در ادامه، الگوی دو یا چنداتاقی و نمونه‌هایی مانند نایبند نشان می‌دهند که چگونه ترکیب واحدهای مستقل می‌تواند به شکل‌گیری سازمان‌های فضایی پیچیده‌تر منجر شود و عناصری مانند ایوان، حیاط مرکزی و ارتباط میان فضاها به‌تدریج در این فرایند پدیدار می‌شوند. بخش مهمی از بحث به ظهور الگوی سه‌قسمتی اختصاص دارد که به‌عنوان ساده‌ترین سازمان فضایی دارای محور مثبت و واجد ظرفیت نظم‌دهی معرفی می‌شود و از طریق گونه‌های مختلف، از ترکیب اتاق‌ها و ایوان تا نمونه‌های ستون‌دار و بدون ستون، گسترش می‌یابد. در نهایت، این فرایند از الگوی سکونت روستایی به شکل‌گیری الگوهای پیچیده‌تر و نزدیک‌تر به معماری شهری، از جمله الگوی ایوان دو ستونه، پیوند داده می‌شود و معماری به‌عنوان فرایندی تدریجی از تکرار، الحاق، گونه‌زایی و افزایش سازمان‌یافتگی فضایی بازخوانی می‌شود. ————— کانون معماران معاصر 🌱 اینستاگرام | یوتیوب | آپارات | لینکدین | تلگرام | بله | سایت 09930718037

⭕️ جلسه دوم از فصل دوم (آغاز) مجموعه درس‌گفتار «ایران به نحو پارسی» را در کانال یوتیوب کانون معماران معاصر تماشا کنید. ————— ▫️جلسه دوم از فصل دوم، به بررسی تداوم الگوهای سکونت و مسیر تحول کپر به‌عنوان یکی از کهن‌ترین گونه‌های سرپناه انسانی می‌پردازد و نشان می‌دهد که الگوهای معماری در گذر تاریخ الزاماً حذف نمی‌شوند، بلکه در قالب‌های جدید به حیات خود ادامه می‌دهند. بحث با کپر به‌عنوان گونه‌ای از سکونت در جوامع شکارگر و گردآورنده آغاز می‌شود و با تکیه بر انسان‌شناسی، استمرار این الگو در میان جوامع معاصر و تنوع منطقه‌ای آن در ایران بررسی می‌شود. سپس تحول کپر در ارتباط با گذار از کوچ‌نشینی به یکجانشینی تحلیل می‌شود: با گسترش کشاورزی و وابستگی به زمین، مصالح معدنی مانند گل و سنگ به ساختارهای گیاهی افزوده می‌شوند و کپر به گونه‌های مختلفی از سکونت، از جمله توپ و تیپ، تحول می‌یابد؛ در مسیر کوچ‌نشینی نیز الیاف جانوری مانند پشم و موی بز وارد ساختار سرپناه شده و در نهایت گونه‌هایی چون نمد و سیاه‌چادر شکل می‌گیرند. ویدیو همچنین با بررسی نمونه‌هایی از کپرها، چادرهای عشایری و ترکیب الگوهای کشاورزی و دامداری، مفهوم «انتخاب» و تأثیر فاصله‌ی جغرافیایی و شرایط زیستی بر گونه‌زایی معماری را دنبال می‌کند. در نهایت، با معرفی گونه‌های مختلف کپر و شیوه‌های ساخت آن‌ها، این ایده مطرح می‌شود که معماری معاصر را نمی‌توان صرفاً حاصل جایگزینی دوره‌های تاریخی دانست، بلکه باید آن را حاصل تداوم، انباشت و دگرگونی الگوهای سکونت در طول زمان دانست؛ به‌گونه‌ای که الگوهای بسیار کهن همچنان در معماری و فرهنگ سکونت امروز حضور دارند. ————— کانون معماران معاصر 🌱 اینستاگرام | یوتیوب | آپارات | لینکدین | تلگرام | بله | سایت 09930718037