جان مارکو آلگرو (John Marco Allegro / ۱۹۲۳–۱۹۸۸) زبانشناس، باستانشناس و پژوهشگر بریتانیایی کتابمقدس بود. او بیش از هر چیز به دلیل نقش داشتن در رمزگشایی طومارهای بحرالمیت (Dead Sea Scrolls) و ارائهٔ نظریات فوقالعاده جنجالی دربارهٔ ریشههای مسیحیت شناخته میشود.
۱. نقش او در طومارهای بحرالمیت
پس از کشف طومارهای قمران/بحرالمیت در دههٔ ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰، آلگرو تنها عضو غیرمسیحی (آگنوستیک/ناباور) در تیم بینالمللی نخبهای بود که مسئولیت ویرایش و ترجمهٔ این متون باستانی را بر عهده داشت.
او به دلیل تسلط بالا به زبانهای سامی (عبری، آرامی، آکدی) و زبان سومری، نقش مهمی در انتشار سریع متون، بهویژه «طومار مسی» (Copper Scroll)، ایفا کرد.
آلگرو بر خلاف سایر اعضای تیم که عمدتاً کشیش یا متخصصان مسیحی و یهودی سنتی بودند، معتقد بود متن طومارها باید بدون سانسور یا پنهانکاری کلیسا به سرعت در اختیار عموم قرار گیرد.
۲. فرضیهٔ جنجالی: کتاب «قارچ مقدس و صلیب» (۱۹۷۰)
شهرت جهانی (و در عین حال انزوای علمی) آلگرو با انتشار کتاب The Sacred Mushroom and the Cross به اوج رسید. او در این کتاب فرضیهای ساختارشکن مطرح کرد:
آیین رازورزانهٔ قارچ: او ادعا کرد که مسیحیت اولیه و بخش زیادی از داستانهای کتابمقدس، در اصل یک پوشش رمزی برای یک «فرقهٔ رازورزانهٔ قارچپرستی» بودهاند که از قارچ توهمزای آمانیتا مسکاریا (Amanita muscaria) در آیینهای خود استفاده میکردند.
شخصیت عیسی: از نظر او، عیسی مسیح یک شخص تاریخی واقعی نبوده، بلکه نامی مستعار و رمزی برای همان قارچ روانگردان و تجربههای حاصل از آن بوده است.
بازیهای زبانی و ریشهشناسی: آلگرو تلاش کرد با تحلیلهای زبانی پیچیده و ریشهشناسی واژگان سومری، نشان دهد که نامهای موجود در عهد جدید (مانند اسامی اشخاص، اماکن و احکام) بر اساس جناس و بازی با کلماتِ سومری مرتبط با آیینهای باروری و گیاهان دارویی/توهمزا ساخته شدهاند.
طرح این نظریه واکنشهای بسیار تندی را به همراه داشت .این جنجالها باعث شد آلگرو از کرسی استادی خود در دانشگاه منچستر استعفا دهد و از جوامع علمی رسمی کنار گذاشته شود.
@thelostbook