#xabar #fatvo #ulamolar_kengashi #safar #masofa
🌙 УЛАМОЛАР КЕНГАШИ САФАР МАСОФАСИ ҲАҚИДА ФАТВО ЭЪЛОН ҚИЛДИ
⏺بسم الله الرحمن الرحيم
الحمد لله رب العالمين والصلاة والسلام على رسولنا محمد وعلى آله واصحابه اجمعين
✍️Сафар масофаси миқдори ҳақида
ФАТВО
Аллоҳ бандаларига енгилликни ирода қилади:
يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُخَفِّفَ عَنْكُمْ وَخُلِقَ الْإِنْسَانُ ضَعِيفًا
☝️“Аллоҳ сизларга (шариат аҳкомларини) енгиллатишни хоҳлайди. Ахир, инсон заиф яратилганда!” (Нисо сураси 28-оят).
Мусофирнинг сафари давомида баъзи рухсатлардан фойдаланиши мана шу енгиллик жумласидандир.
🌙 Ҳанафий мазҳаби уламолари сафар масофасини ўртача юришда уч кунлик йўл билан белгилаганлар. Уларнинг далили Ибн Ҳиббон ўзининг “Саҳиҳ”ида ривоят қилган қуйидаги ҳадиси шарифдир.
عن عبد الرحمن بن أبي بكرة عن أبيه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم وقت في المسح على الخفين ثلاثة أيام ولياليهن للمسافر وللمقيم يوما وليلة
⏺Абдурраҳмон ибн Абу Бакра розияллоҳу анҳу оталаридан ривоят қиладилар:
“Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам маҳсига масҳ тортишни мусофир учун уч кечаю уч кундуз,
муқим учун бир кечаю бир кундуз
қилиб белгилаб бердилар”.
💬Ватандошимиз Имом Марғиноний раҳимаҳуллоҳ бу мавзуда шундай дейдилар:
والسير المذكور هو الوسط وعن أبي حنيفة رحمه الله التقدير بالمراحل وهو قريب من الأول ولا معتبر بالفراسخ هو الصحيح
“...Мазкур (пиёда ёки туя билан) юриш – юришларнинг ўртачасидир. Имом Абу Ҳанифа раҳимаҳуллоҳдан сафар масофасини марҳала – маълум ўлчов масофаси билан белгилаш ривоят қилинган. Ушбу ривоят кунлар билан белгилаш ҳақидаги ривоятга яқиндир. Фатво берилган гапга кўра сафар масофасини фарсахлар (масофа ўлчов бирликлари) билан белгилашнинг эътибори йўқ” (“Ҳидоя”, Мусофирнинг намози боби).
🚶♂️Сафар масофаси фарсахлар билан эмас, балки кунлар билан ўлчаниши, йилнинг энг қисқа кунида ўртача (пиёда ёки туяда) юриш билан бўлиши ҳанафийларнинг мўътабар матнлари ва уларнинг шарҳларида ҳам зикр қилинган. Ҳар куни кечгача юриш эмас, балки ҳар куни тонгдан заволгача юриш шарт қилинади.
🗓 Сафар масофасини аниқлаш учун йилнинг энг қисқа куни 21-декабрнинг тонг отгандан заволгача бўлган вақтини ҳисобласак, тақрибан 6 соат бўлади. Тажриба учун юртимизнинг 3 та (Қашқадарё, Жиззах ва Фарғона) вилоятида текис йўлда 3 киши 6 соат давомида ўртача юришда сафар қилишди.
📊 Босиб ўтилган масофа ўлчаб кўрилганда:
1) 1-киши 6 соатда 30 км йўл юрди.
3 кунда 90 км. бўлади.
2) 2-киши 6 соатда 28,5 км йўл юрди.
3 кунда 85,5 км. бўлади.
3) 3-киши 6 соатда 27,6 км йўл юрди.
3 кунда 82,8 км бўлади.
✅ Демак, киши ўртача юришда уч кунда, кўпи билан 90 км. йўл юради. Бу ҳисоб масофани фарсах билан белгилаган мазҳабимизнинг айрим машойихларининг сўзи (18 фарсах)га ҳам жуда яқин.
📝 Хулоса,
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Уламолар Кенгаши юқоридаги далил ва тажрибаларни эътиборга олиб, сафар масофасини 90 км деб белгилади. Валлоҳу аълам.
✅ Ўзбекистон мусулмонлари идораси Уламолар Кенгаши,
Мелодий 2025 йил 29 декабрь
Ҳижрий 1447 йил 9 Ражаб
✅ Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Матбуот хизмати
😄 MUSLIM.UZ GA 📲 OBUNA BO'LING ✅ VA ULASHING🗣
▶️ YouTube | 📷Instagram | 🔵 Facebook
Изображение
Изображение
Изображение
Изображение
Изображение
Изображение