5-mart, payshanba (15-kun)
Saharlik vaqti: 05:34
Iftorlik vaqti: 18:22 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]
#ramazon
Yoshlik odoblaridan biri kelajakka umid bilan qarash va yetuk inson bo'lish uchun harakat qilishdir.
Har bir yosh yigit-qiz o'z kelajagi haqida to'la va mukammal tushunchaga ega bo'lishi hamda hayotdan ko'zlagan maqsadini aniq belgilab olishi kerak. Albatta, aniq va ravshan maqsadga ega bo'lish himmatni oshiradi hamda o'z egasini oliy maqomlarga erishishga chorlaydi.
Shu omillar tufayli yoshlar Alloh taoloning yordami ila o'zlari, oilalari, xalqlari va butun insoniyat uchun yaxshilik keltiradigan inson bo'lib yetishadilar.
***
Atrofdagilar bilan go'zal tarzda yashashga intilgan odobli musulmon do'stga ham, dushmanga ham o'zini xor tutmasdan, ularning haybatidan cho'chimasdan, kibrdan yiroq o'laroq, ehtirom va tavoze ila muomala qiladi. Barcha ishlarida mo'tadil bo'lishga harakat qilib, bir tarafga og'ib ketmaydi.
***
Odobli kishi jamoatchilik ichida bo'lganida, atrofga alanglamaydi, o'tirganida, bo'lar-bo'lmasga hadeb tipirchilamaydi. Barmoqlarini bir-birining ichiga kiritmaydi, soqolini va uzugini o'ynamaydi. Tishlarini kavlamaydi, barmoqlarini burniga suqmaydi. Atrofiga tupurmaydi, tomoq qiravermaydi, kerishmaydi va odamlarning yuziga qarab esnamaydi.
***
Kiyinish borasida yasanishga o'ch bo'lmaydi. Shuningdek, o'ta xarob, xunuk darajada kiyinmaydi. Xushbo'ylik ishlatishda haddidan oshmaydi.
***
Musulmon kishi molini obro'sidan ustun qo'ymaydi. Molining miqdorini birovga bildirmaydi. Chunki boshqalar molning ozligini bilsalar, past sanashlari, agar ko’pligini bilsalar, tama' qilishlari mumkin.
***
Kishilar huzuridagi viqori qo'pollik, muloyimligi zaiflik darajasiga yetmaydi. O'zidan past darajadagilar bilan hazillashmaydi. Chunki bu narsa uning viqorini tushiradi. Hojatini chiqarishda o'zini pastga uradigan darajada o'ta yalinchoq bo'lmaydi.
***
Hech kimni zulmga chorlamaydi.
Biror kishi bilan tortishib qolganda, viqor bilan turadi. Jahlni chetga suradi, shoshilmaydi. Gapiga hujjatini yaxshilab o'ylab olib, so'ng gapiradi. Suhbat asnosida qo'l siltashni ko'paytirmaydi, orqasidagilarga qarayvermaydi. Tizzalab o'tirmaydi. Achchig'idan tushganidan keyin, ohista gapiradi.
***
Mansabdor shaxs uni o'ziga yaqin olsa, u bilan xuddi nayzaning uchida turgandek, ehtiyotkorlik ila muomalada bo'ladi. U biror gapi yoki hatti-harakati o'zining ziddiga bo'lib qolishi ham mumkinligini unutmaydi. Mansabdorga xuddi yosh bolaga muloyimlik ko'rsatgandek muomalada bo'ladi.
***
Faqat xursandchiliklarida, mansabi yoki boyligi bo'lganidagina, do'st tutinadiganlardan ehtiyot bo'ladi. Chunki bunday kishilar dushmanlarning dushmani bo'ladi.
***
Avomunnos – omi odamlar bilan o'tirganda ularning gapiga sho'ng'ib ketmaydi. Ularning mish-mish va uydirmalariga uncha e'tibor bermaydi. Beodob lafzlariga nisbatan o'zini bilmaganga soladi.
***
Noo'rin hazil va mazaxdan ehtiyot bo'ladi. Aqlli odamni mazax qilsa, uning nafratiga uchraydi, esipastni mazax qilsa, uni o'zi bilan teng ko'rgan bo'ladi. Mazax kishidan haybatni ketkazadi va yuzni shuvut qiladi. Shuningdek, u hiqdu hasadga va do'stlik halovatining ketishiga sabab bo'ladi.
Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.
👉 @xushnudbek 👈