Телеграм канал «Xushnudbek.uz»

3-mart, seshanba (13-kun)
Saharlik vaqti: 05:37
Iftorlik vaqti: 18:20 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]

#ramazon

DAM OLISH JOYLARI VA SAYRGOHLAR ODOBI

Hozirgi paytda dam olish joylari va oromgohlarga e’tibor kuchaydi. Bu bilan barobar mazkur joylarga bog‘liq muammolar ham paydo bo‘ldi. Bu muammolarning eng asosiylaridan biri dam olish joylari va sayrgohlarda odamlarning odob-axloqlari, o‘zlarini tutish madaniyatiga oid muammolardir. Ba’zi tarbiya ko‘rmagan kishilarning mazkur jamoatchilik joylarida o‘zlarini tuta bilmasliklari, bir-birlariga ozor berishlari, turli beodobliklarga yo‘l qo‘yishlari ko‘pchilikni ranjitayotgani hech kimga sir emas.

O‘z-o‘zidan: musulmon odam dam olish joylari va saylgohlarda qanday odoblarga rioya qilishi kerak, degan savol paydo bo‘ladi. Quyida ana shunday savollarga javob izlashga harakat qilinadi.

Dam olish joylari va sayrgohlar odoblaridan biri munosib joy tanlashdir.

Musulmon inson o‘zining dam olishi va sayr qilishi uchun avvalo munosib joy tanlashga harakat qiladi. Joy tanlanayotganida, albatta, uning harom-harish va gunoh ishlardan xoli joy bo‘lishiga alohida e’tibor beriladi.

Ibodat va odoblarni unutmaslik

Dam olish charchoq, asabiylik va boshqa ko‘ngilsizliklarni ketkazish ishlariga bog‘liq bo‘ladi. Ammo dam olishda Alloh taolo farz qilgan ibodatlarni va rioya qilinishi lozim bo‘lgan odoblarni unutib qo‘ymaslik zarur bo‘ladi. Dam olaman, deb hamma narsani, hatto farz bo‘lgan ibodatlarni ham unutib qo‘yish aslo mumkin emas.

Barcha bilan, xususan, o‘zlariga xizmat qiladigan shaxslar bilan xush muomalada bo‘lish

Ba’zi dam oluvchilar va sayr qiluvchilar o‘zlariga keragidan ortiq erk berib, mazkur joylarning xizmatchilari va aholisiga nisbatan qo‘pol muomalada bo‘lishni o‘zlariga ep ko‘rishadi. Bunday qilish mutlaqo mumkin emas. Balki mazkur shaxslar bilan go‘zal muomalada bo‘lish va ularga go‘zal axloq ila o‘rnak bo‘lish kerak.

O‘sha joylarda ko‘rgan ajoyibotlardan ibrat olish

Albatta, dam olish va sayr qilish uchun yo‘lga chiqqan odam yer yuzida yurar ekan, ko‘plab ajoyibotlarni ko‘radi. Tog‘u toshlar, daryolar, dov-daraxtlar, ekin-tikinlar, rang-barang gullar va hokazolardan zavq oladi. Yaxshilab tafakkur qilib ko‘rgan odam uchun mazkur narsalarda juda ko‘p ibratlar bor.

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.


👉 @xushnudbek 👈

❗️Prezident topshirig’i: Fors ko’rfazi davlatlarida qolib ketgan O’zbekiston fuqarolari evakuatsiya qilinadi

Shavkat Mirziyoyev bosh vazir Abdulla Aripovga bu bo’yicha topshiriq bergan.

Bugun, 2-mart kuni Vazirlar Mahkamasida o’tkazilgan videoselektorda fuqarolarimizni xavfsiz va tizimli ravishda vatanga olib kelish bo‘yicha aniq vazifalar belgilab olingan.

Mamlakatdagi barcha aviakompaniyalarga Fors ko‘rfazi davlatlarida bo‘lib turgan yurtdoshlarimizni qaytarish choralarini ko‘rish topshirilgan.

Xususan, Jidda—Toshkent yo‘nalishida repatriatsiya reyslarini tashkil etishga alohida e’tibor qaratish vazifasi yuklatilgan.


👉 @xushnudbek 👈

O’zbekiston TIV Yaqin Sharqdagi vaziyat sababli fuqarolarga ushbu mintaqa davlatlariga xorijiy safarlarni vaqtincha kechiktirib turishni tavsiya qildi.


👉 @xushnudbek 👈

2-mart, dushanba (12-kun)
Iftorlik vaqti: 18:19 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]

#ramazon

YIG‘IN VA MAJLISLAR ODOBI

Majlisning sirlarini fosh qilish ham odobdan emas.

Balki bu ish xiyonat hisoblanadi. Ba’zi majlislarda, xususan, xos majlislarda hammaga ham aytilishi mumkin bo‘lmagan gaplar gapirilishi mumkin. Bunday gaplarni odamlar o‘rtasida ko‘tarib-tarqatib yurish ham mumkin emas.

Harom-harish, gunoh, behuda va odobsiz ishlar bo‘ladigan majlis va yig‘inlarda qatnashmaslik kerak.

Bunday ishlar yakka holatda qanday man qilinsa, yig‘in va majlislarda ham shunday taqiqlanadi. Balki bu kabi ishlarning ko‘pchilik to‘plangan yig‘inlarda bo‘lishi yanada yomonroqdir.

Amri ma’ruf va nahyi munkar ila majlis va yig‘inning haqqini ado qilish kerak.

Yaxshilikka buyurib, yomonlikdan qaytarish juda ham zarur narsa bo‘lgani uchun, bu ishga alohida e’tibor berilgan. Yig‘in va majlislarda amri ma’ruf bo‘lishi o‘sha yig‘in va majlislarning haqqi ekanini zinhor unutmaslik kerak.

Majlisda so’zlayotgan kishining gapiga diqqat bilan quloq solish lozim.

Bunda ko’p manfaatlar bor. So‘zlanayotganda gapiruvchiga e’tibor bermaslik, so‘z qo‘shish yoki boshqa gaplarni gapirib turish, kulish, gapirilayotgan gapga va uni eshitayotganlarga xalaqit berish katta beodoblikdir.

***

Xulosa: Ayniqsa, ilm majlislarida odobga qattiq rioya qilish, ularda nokerak bahs-munozaralardan, ilmda ustunlikni namoyish qilishdan, so‘zamollikdan tiyilish darkor.

Bir donishmanddan: «Nega gapirishdan ko‘ra eshitishni yaxshi ko‘rasiz?» deb so‘rashganida u: «Chunki menga ikkita quloq va bitta til ato qilingan», deb javob qaytargan ekan.

Majlisda kim bilan o‘tirishga ham alohida e’tibor qilgan ma’qul. Faqih Abu Lays Samarqandiy turli toifadagi kishilar bilan o‘tirgan kishida ma’lum bir xislat paydo bo‘lishi haqida aytganlar. Jumladan, boylar bilan o‘tirgan kishida Alloh dunyoga rag‘bat va muhabbatni kuchaytiradi, faqirlar bilan o‘tirgan odamda shukr va taqsimotga rozilikni ziyoda qiladi, solihlar bilan o‘tirgan odamda toatga rag‘batni ziyoda qiladi, olimlar bilan o‘tirgan kishida ilmni kuchaytiradi.

Alloh taolo barchamizni yig‘in va majlislar odoblariga rioya qilib, ulardan ko‘p manfaatlar va ajru savoblar olishimizni nasib etsin.

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.


👉 @xushnudbek 👈

🇺🇿🇮🇷Eronning O‘zbekistondagi elchixonasi xabar berishicha, Shavkat Mirziyoyev Eron prezidenti Mas’ud Pezeshkiyonga yo‘llagan maktubida Oyatulloh Xomanaiyning vafoti munosabati bilan hamdardlik bildirgan.


👉 @xushnudbek 👈

❗️Qoraqalpog‘iston Respublikasi va Xorazm viloyatida tabiiy gaz uchun isitish mavsumida belgilangan bazaviy me’yor (500 metr/kub) 15-martga qadar uzaytirildi.

Sabab: ushbu hududlarda mart oyining dastlabki 15 kunida havo harorati past bo’lishi kutilmoqda.


👉 @xushnudbek 👈

❗️Saudiya Arabistonida qolib ketgan o’zbekistonlik ziyoratchilarni qaytarish uchun maxsus reyslar tashkil qilinadi

Uzbekistan Airways aviakompaniyasi tomonidan bugun, 2-martdan boshlab, Umra dasturi doirasida milliy aviakompaniya reyslari orqali Saudiya Arabistoniga olib borilgan O‘zbekiston fuqarolarini vatanga qaytarish maqsadida Jidda – Toshkent yo‘nalishida repatriatsiya reyslari tashkil etiladi.

Shuningdek, O‘zbekiston aviatsiya rasmiylarining ko‘rsatmasiga binoan, mamlakatimizdagi barcha aviakompaniyalarga keyingi ogohlantirishgacha ziyoratchilarini Umra dasturi bo‘yicha Saudiya Arabistoni Podshohligiga olib borishni to‘xtatib turish vazifasi yuklatildi.


👉 @xushnudbek 👈