Телеграм канал «Xushnudbek.uz»

16-mart, dushanba (26-kun)
Saharlik vaqti: 05:15
Iftorlik vaqti: 18:34 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]

#ramazon

SAFAR ODOBLARI

Safarni niyat qilgan kishi xarajatining haloldan bo‘lishini ta’minlaydi.

Safarni niyat qilganlar sarf-xarajatlariga mo‘ljallangan mablag‘ning haloldan bo‘lishini ta’minlashlari kerak. Xususan, haj safarida bunga alohida e’tibor berish lozim.

Safarni niyat qilgan kishi ketadigan mablag‘ va narsalarni ko‘proq olishi yaxshidir.

Safarda turli kutilmagan hodisalar bo‘lishi ehtimoli bor. O‘zidan ortib qolganini ehson qilish ham mumkin.

Safarni niyat qilgan kishi mablag‘, oziq-ovqat va boshqa kerakli narsalarda sherik bo‘lmagani yaxshi.

Chunki sheriklik narsa borasida safar davomida nizo chiqib qolguday bo‘lsa, dilxiralikka sabab bo‘ladi.

Safarni niyat qilgan kishi kerakli narsalarni, xususan, haj safarini ko‘zlagan musofir haj amallarini yaxshilab o‘rganib olishi kerak.

Kerakli narsalarni bilmasa, safaridan ko‘zlangan maqsadga erishishi qiyin bo‘lishi yoki umuman maqsad hosil bo‘lmasligi xavfi bor.

Safarni niyat qilgan kishi o‘zi bilan hamroh (rafiq) olishi yaxshidir.

Hamrohning yaxshisini tanlash kerak. Yaxshi hamroh unutganni eslatadi. Safar mashaqqatlarida yordam beradi. Safar davomida hamrohining roziligini topishga harakat qiladi. O‘z hamrohida sodir bo‘lgan ba’zi noqulayliklarga chidaydi. «Hamrohimning menda haqqi bor», deydi. «Mening hamrohimda haqqim bor», demaydi. Agar safardagi hamrohlar uch kishi va undan ziyod bo‘lsa, biri rahbar qilib saylanadi. Qolganlari unga itoat qilishadi.

Imkoni bo‘lsa, payshanba kuni safarga chiqish mustahabdir.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam shunday qilganlar. Dushanba kuni safarga chiqish ham yaxshi. Nabiy sollallohu alayhi vasallam hijratga dushanba kuni chiqqanlar. Safar ertalab boshlangani afzal, chunki tong chog‘ida baraka bor.

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.


👉 @xushnudbek 👈

🌟 “Neftchi” — O‘zbekiston Superkubogi sohibi!

Farg’onaliklar superkubok bahsida “Paxtakor” ustidan 1:0 hisobida g’alaba qozonishdi.

“Neftchi” muxlislarini tabriklaymiz!


👉 @xushnudbek 👈

Muhammad al-Xorazmiy nomidagi ixtisoslashtirilgan maktab o'quvchilari Elbek Zohidjonov va Asilbek Sunnatov AQShning Massachusetts Institute of Technology (MIT) universitetiga 100% lik grant asosida o'qishga qabul qilinibdi.

MIT dunyoning 1-raqamli texnik universiteti. Hozirda QS reytingda jahonda 1-o’rinda, THE reytingda 2-o’rinda turibdi.

Qoyil, Elbek va Asilbek ukalarimizni tabriklayman! Ota-onasi va ustozlariga rahmat. Barakalla!


👉 @xushnudbek 👈

15-mart, yakshanba (25-kun)
Iftorlik vaqti: 18:33 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]

#ramazon

SAFAR ODOBLARI QUYIDAGILARDAN IBORAT:

Maslahat qilish.

Safarni niyat qilgan kishining bu borada ilmi va tajribasi bor kishilarning foydali maslahatlarini olishi o‘ta muhimdir. Kimdan maslahat so‘ralsa, kerakli maslahat va nasihatlarni taqdim qilishi talab etiladi.

Istixora qilish.

Safarni niyat qilgan kishi ikki rak’at istixora namozi o‘qib, oxirida uning duosini qiladi. Bu namozning birinchi rak’atida Kafirun surasini, ikkinchi rak’atida Ixlos surasini o‘qish tavsiya etiladi. Keyin nimaga ishora bo‘lsa, o‘shani qilinadi. Ya’ni safarga ishora bo‘lsa, safar qiladi, bo‘lmasa yo‘lga chiqmaydi.

Tavba qilish.

Safarni niyat qilgan kishi barcha gunohlaridan tavba qiladi. Shunda safari yaxshi, ko‘ngilli bo‘ladi. Ko‘ngli ravshan holatda safar qiladi. Xususan, haj safarida bunga alohida ahamiyat berish lozim.

Zulm qilgan narsalarini o‘rniga qaytarish.

Birovga zulm qilgan bo‘lsa, uni o‘rniga qaytarishga harakat qilib, ko‘ngli jam bo‘ladi. Birovning dilini og‘ritgan bo‘lsa, uzr so‘raydi.

Qarzlarini uzish.

Safarda kutilmagan holatlar bo‘lishi ehtimolidan safarni niyat qilgan kishi birovlardan olgan qarzini uzib, so‘ng otlanishi zarur. Agar o‘zi qarzni uzish imkonini topa olmasa, bu ishga vakil tayin qiladi.

Ota-onalarni rozi qilish.

Safarni niyat qilgan kishi ota-onasini rozi qilishi ham safar odoblaridandir. Ota-ona esa bolasini farz hajni ado etish safaridan man qilishi mumkin emas.

Jufti haloli va oila a’zolarini rozi qilish.

Safarni niyat qilgan erkak ayolini, farzandlari va qaramog‘idagilarni rozi qilish bilan birga, ularga yetarli nafaqani ham ta’minlab ketadi. Ayol erining roziligi bilangina safarga chiqadi. Erning ayoli bilan hajga borishi mustahabdir.


Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.


👉 @xushnudbek 👈

Energetika vazirligi: Bugun, 15-mart kuni “metan zapravkalar” soat 10:00 dan 16:00 ga qadar faoliyat yuritadi.

Farg‘ona vodiysida ularning ish vaqti hokimliklar bilan kelishilgan holda, gaz bosimidan kelib chiqib amalga oshiriladi.


👉 @xushnudbek 👈

15-mart, yakshanba (25-kun)
Saharlik vaqti: 05:17
Iftorlik vaqti: 18:33 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]

#ramazon

SAFAR ODOBLARI

Safar insonning vatanidan yoki yashab turgan joyidan chiqib, uzoq masofani bosib o‘tishidir. Aslida bu muboh ish, ammo niyat bilan ibodat darajasiga ko‘tarilishi mumkin.

Azaldan ajdodlarimiz safar qilishga targ‘ib etishgan. Chunki safarning salomatlikka, ko‘ngildagi g‘uborlarni ketkazishga foydasi bor. Safar asosan haj-umra qilish, ilm olish, tijorat, nafs riyozati, ko‘ngil yozish, sayr-tomosha, ustozlar va ulug‘larni ziyorat qilish va boshqa maqsadlarda qilinadi.

Safarga chiqish oldidan nima maqsadda safar qilinayotgani ko‘pchilik bilan kengashib aniqlanadi, yaxshi axloqli hamroh (yo‘ldosh, hamsafar) tanlanadi, yo‘lda unga muruvvat ko‘rsatib, haqqi ado etiladi. Safardoshlarning qiliqlariga, fe’l-atvoriga chidash, ular bilan xushmuomalada bo‘lish, safar ozuqasini birga baham ko‘rish ham safar odoblariga kiradi. Kishilarga malol kelmaydigan va gunoh bo‘lmaydigan darajada hazil-mutoyiba qilib turish safar mashaqqatlarini yengillashtiradi.

Ko‘pchilik yoki bir jamoa safarga chiqqanida, hamsafarlar ichlaridan fazilatli, olim kishini, bunday odam bo‘lmasa, himmatli va tadbirli kishini o‘zlariga rahbar qilib saylab olishadi va butun safar davomida unga bo‘ysunishadi. Hamrohlariga shafqatli bo‘lib, xizmatlarini qilish, ularga buyruqbozlik qilmaslik va hukmini o‘tkazmaslik ana shu rahbarning odobidir.

Yo‘lda zaif, notavon, bemor kishilarga yordam ko‘rsatiladi, holidan, non-suvidan xabardor bo‘lib turiladi, xizmatga buyursa, darrov bajariladi, ularni yo‘lda tashlab ketilmaydi.
Agar mashina yoki aravada yo‘lga chiqiladigan bo‘lsa, haydovchi bilan kelishilganidan ortiqcha yuk olinmaydi, yuk uning ishtirokida ortiladi, kirakashlarning qo‘polligi va yomon fe’liga sabr qilinadi, yaxshi ulovga minganda kekkayib ketilmaydi.

Umuman aytganda, safar aniq maqsadni ko‘zlagan holda bo‘lishi kerak. Maqsadining tayini yo‘q, behudaga vaqt, mol va kuch sarflash uchun bo‘ladigan safarning boridan yo‘g‘i yaxshi.

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.


👉 @xushnudbek 👈

14-mart, shanba (24-kun)
Iftorlik vaqti: 18:32 (Toshkent vaqti) [hududlar farqi]

#ramazon

INTERNETDAGI ALOQA ODOBLARI

Internet orqali o‘zgalar bilan aloqa qilishda xuddi ko‘z-ko‘zga tushib turgandek, o‘zini odob va axloq ila tutish lozim.

Bu xildagi aloqa ko‘pchilik bilan bo‘layotganini zinhor unutmaslik kerak. Mazkur aloqa yozishma orqali bo‘lsa, yozuv qoidalariga to‘liq amal qilib, o‘zining yuksak madaniyatini ko‘rsatish kerak. Yozuvlarining bexato ekanini tekshirib ko‘rishi lozim. Agar aloqa ovozli yoki suratli bo‘lsa, buning ham rioyasini qilish kerak. Musulmon kishidan chiroyli va madaniyatli bo‘lib ko‘rinish va so‘zlash talab etiladi.

Internet orqali o‘zgalar bilan aloqa qilishda notanish kishilarni «siz»lab, ularga alohida hurmat ko‘rsatish kerak.

Voqe’likda ham shunday bo‘ladi. Notanish kishi bilan aloqaga kirishganda, hurmatini joyiga qo‘yib, alohida ahamiyat va e’tibor bilan muomala qilinadi.

Internet orqali o‘zgalar bilan aloqa qilishda bahs-munozara har qancha qizisa ham, birovga ozor berishga bormaslik kerak.

Ba’zi odamlar haddidan oshsa ham, musulmon odam o‘zini bosishi va o‘zidan ketganlarga e’tibor bermasligi va ularga nasihat qilishi lozim. Mingta baqir-chaqirdan ko‘ra bitta hikmatli so‘z ustun turishini biror daqiqa ham unutmaslik zarur.

Internet orqali o‘zgalar bilan aloqa qilishda behuda tortishuvlarga yo‘l qo‘ymaslik, beodobliklarga qarshi kurashish yaxshi ishdir.

Ba’zi odamlar behuda tortishishga o‘ch bo‘ladi. Tortishish uchungina bahs-munozaralar qo‘zg‘aydi. Boshqalarning jig‘iga tegishni yaxshi ko‘radi. Biz, musulmonlar ana shunday kishilar toifasidan bo‘lmasligimiz va ularga qarshi kurashishimiz lozim.

Internet orqali o‘zgalar bilan aloqa qilishda savdo ishlari olib borilsa, oldin buning tafsilotini yaxshi o‘rganib olish shartdir.

Internet qalloblari odamlarni aldash uchun o‘ziga xos «internet-savdolari»ni o‘ylab topishgan. Birgina misol tariqasida QuestNet nomli internet bozorini olishimiz mumkin. Sirtdan qaraganda, bu narsa odamlarga qulaylik tug‘dirish, savdo molini arzonlashtirish uchun tuzilganga o‘xshaydi. Tarmoqli savdo nomini olgan bu ish aslida qalloblikdan boshqa narsa emas. Ammo sodda odamlarni aldashga juda ham qulay. Qabulimga ba’zi kishilar kelib, mazkur savdo haqida savollar bera boshlashdi. Kishilarning taqdim qilayotgan ma’lumotlari uzuq-yuluq edi. Ammo ularning barcha axborotlarini qo‘shib, umumlashtirilganda, to‘laroq tasavvur hosil bo‘ldi. Shuning e’tiboridan, bu savdo joiz emas, degan javob berildi.

Bu gap odamlar orasida tarqalib, so‘rovchilar yana ko‘paydi. Oxiri shu ishni yuritayotganlar kelib, o‘zlari tushuntirib bermoqchiliklarini aytishdi. Ularga o‘xshaganlarning kimligini bilganim uchun, yozma ravishda murojaat qilishlarini so‘radim. Ancha vaqt o‘tganidan keyin yozma tushuntirish va murojaat olib kelishdi. So‘ngra ularga javob berdim. Ular esa boshqa shayxdan olgan narsasini ko‘rsatib, odamlarni aldashda davom etaverishdi. Kishilarda ikkilanish paydo bo‘lib qoldi. Ba’zilarning haligi «shayx»ni men bilan adashtirganlari ma’lum ham bo‘ldi. Shunda biz internetda bor haqiqatni e’lon qildik. Oxiri mazkur QuestNet tashkilotchilari qalloblikda ayblanib, mahkamaga tortildi.

Shuning uchun bunga o‘xshash ishlardan juda ehtiyot bo‘lish kerak. Oldin har bir narsaning, ishning halol yoki haromligini, dindagi hukmini yaxshilab o‘rganib olib, keyin unga qo‘l urish kerak.

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufning «Ijtimoiy odoblar» kitobidan.


👉 @xushnudbek 👈