🗣 Буюк мутафаккир ва фақиҳ Бурҳониддин Марғинонийнинг етук шогирди, ҳанафий олим Имом Зарнужий раҳимаҳуллоҳнинг "Таълимул мутаъаллими ториқот таъаллуми" китоби асосида илм олишнинг фойдалари, одоблари, инсон ва жамият тараққиётида илм-фаннинг ўрни ҳақида сўз боради.
😄 Саккиз асрдан бери илм аҳли, талабалар ва зиёлилар орасида кенг фойдаланиб келинаётган мазкур асар ҳақида Аллома Лакнавий раҳимаҳуллоҳ ҳақида "Кўп фойдаларга эга, нафис, манфаатли китоб", дея таъриф берган.
❓2084-САВОЛ: Бу саволни берганим учун узр сўрайман. Ёшим 33 да. Ҳайз вақтим тугаганига 10 кун бўлди. Кеча эса бир марта озгина аралашма (қонга ўхшаш) келди. Шу ҳолатда рўза ва намозимни давом эттиришим учун яна ғусл қилишим керакми?
💬ЖАВОБ: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Икки ҳайз ўртасидаги покликнинг энг кам миқдори ўн беш кун. Агар ҳайз тўлиқ тугаб, пок бўлгандан кейин ўн беш кун бўлмасдан яна қон кўриб қолса, буни истеҳоза дейилади. Чунки поклик кунлари мукаммал бўлмагани учун бу қонни ҳайз деб бўлмайди. Шунинг учун сиз рўза ва намозларингизни давом эттираверасиз. Ғусл қилиш ҳам шарт эмас, балки таҳорат олиб намоз ўқийверасиз. Валлоҳу аълам.
❓2083-САВОЛ: Мен мусофир юртдаман. Шерикларим намоз ўқишда “мусофирнинг тўрт томони қибла” деб ўзларига қулай тарафга қараб намоз ўқишаверади. Шу масалага ойдинлик киритиб берсангизлар.
💬ЖАВОБ: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Мусофирнинг тўрт томони қибла деган гаплари нотўғри. Чунки қиблага юзланиш намознинг асосий шартларидан бири ҳисобланади. Шу сабабли намоз ўқимоқчи бўлган инсон қибла томонга юзланиши лозим бўлади. Агар қибла қайси тарафда эканини билмаса, ўша ердаги намозхонлардан сўрайди ёки бугунги кунда оммалашиб кетган қиблани аниқлайдиган иловалардан фойдаланади. Буларнинг ҳам иложи бўлмаса, таҳаррий қилади, яъни турли аломатларни кузатиш орқали изланиб, тахмин қилиб, гумони қибла эканлигига ғолиб келган томонни қибла деб қасд қилиб, намозини ўқийди. Ушбу йўл билан таҳаррий қилиш бошқа бирор усул билан қиблани аниқлаш имкони бўлмагандагина жоиздир. Агар бирор кишидан сўраш имкони бўла туриб сўрамасдан ўзбошимчалик билан таҳаррий қилса, бундай ҳолатда қибла тўғри топилган бўлса, намоз дуруст бўлади. Аммо таҳаррий хато бўлиб чиқса, намози дуруст бўлмайди.
Шу сабабли шерикларингиз қибла қаёқда экани аниқ бўла туриб ёки биладиган одамдан сўраш имкони бўла туриб, сўрамасдан, ўзларича қибла шу ёқда деб бошқа томонга қараб намоз ўқиётган бўлсалар, намозлари дуруст бўлмайди, уларни қазосини ўқиб қўйишлари лозим бўлади. Валлоҳу аълам.