8. Ҳайит намозидан олдин бошқа бирор нафл намоз ўқимаслик. Масжидга боргандан сўнг таҳийятул масжид ёки бошқа бирор нафл намоз ўқимасдан зикр қилиб ўтириш лозим.
9. Намозга бир кўчадан бориб, бошқасидан қайтиш.
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай қилар эдилар.
10. Ҳайит билан муборакбод этиш. Саҳобалар: "Тақоббал Аллоҳ минна ва минкум (Аллоҳ биздан ҳам, сиздан ҳам қабул этсин)", деб бир-бирларини байрам билан табриклашарди.
11. Аҳли аёл ва ёш болаларни хурсанд қилиш. Оилада байрам кайфиятини пайдо қилиш, совға-ҳадялар улашиш керак.
12. Қавм-қариндош, ёш улуғларни зиёрат қилиш.
13. Таниш-билиш, ёру дўст, қўни-қўшниларни байрам билан табриклаш.
БИТТА ҚЎЙНИ БУТУН ОИЛА НОМИДАН ҚУРБОНЛИК ҚИЛИШ МУМКИНМИ?
#қурбонлик
❓2107-САВОЛ: Бутун оила учун битта қўйни қурбонлик қилса, ҳамманинг номидан ўтадими? Бир ҳадисда “Киши ўз номидан ва оила аъзолари номидан битта қўйни қурбонлик қилар, ундан ўзлари ҳам ер ва бошқаларга ҳам едиришар эди”, дейилган экан.
💬ЖАВОБ: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Ҳа, шу мазмунда ҳадис бор. Лекин битта ҳадисни ушлаб, шу мазмундаги бошқа ҳадисларни кўрмай туриб, ҳукм чиқариш хато ҳисобланади.
Ватандошимиз, буюк фақиҳ, аллома Косоний раҳимаҳуллоҳ масалани атрофлича ёритиб бериш билан бирга бу борадаги эътирозларга ҳам жавоб бериб ўтганлар:
“Қурбонликнинг миқдорига келсак, қўй ва эчки фақат бир кишининг номидан ўтади. Ҳатто у қурбонликка ярайдиган иккита қўйга тенг келадиган даражада катта ва семиз бўлса ҳам”. Шундан сўнг ҳукмни қуйидагича изоҳлайди: “Сабаби бу бобда Аллоҳга яқинлик ҳосил қилинадиган асосий амал қон чиқаришдир. Қон чиқариш эса бўлинишни қабул қилмайди, чунки у битта сўйиш амалидир.
Биз бу (туя ва қорамолда етти кишигача шерик бўлиш) жоизлигини фақатгина ҳадис орқали билдик. Шу сабабли, қўй масаласидаги ҳукм қиёс қоидасида қолди (яъни, унда шериклик қилиб бўлмайди). Агар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам иккита оқ-қора рангли қўчқор қурбонлик қилиб, уларнинг бирини ўзлари учун, иккинчисини эса қурбонлик қилолмаган умматлари учун сўйганлари ривоят қилинган-ку. У зот алайҳиссалом қандай қилиб бутун умматлари номидан битта қўйни қурбонлик қилдилар, дейилса, бунинг жавоби қуйидагича бўлади: Пайғамбаримиз алайҳиссалом бу ишни фақатгина савоб учун қилганлар. Яъни, у зот битта қўй қурбонлигининг савобини ўз умматларига бағишлаганлар. Бу билан умматнинг зиммасидан қурбонлик қилиш мажбурияти соқит бўлмаган ва улар учун қурбонлик ўрнида ўтмаган”.
Демак, битта оилада бир шахс нисобга эга бўлса ва у ўз номидан битта қўйни сўйиб, савобига бошқаларни шерик қилса бўлади. Лекин бир хонадонда бир неча шахс нисобга эга бўлса, барчалари алоҳида қўй сўйишлари ёки биргаликда, етти кишигача қорамолга шерик бўлишлари лозим бўлади. Валлоҳу аълам.
ҚУРБОНЛИККА ҚЎЙ СОТИБ ОЛГАН ОДАМ ВАФОТ ЭТИБ ҚОЛСА, ҚЎЙНИ НИМА ҚИЛИНАДИ?
#қурбонлик
2106-САВОЛ: Бир киши қурбонлик қилиш мақсадида қўй сотиб олди. Аммо ҳайит кунлари тугамасдан аввал вафот этгани учун жонлиқни сўя олмади. Қурбонликка деб сотиб олинган қўйни нима қилинади?
ЖАВОБ: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Қурбонлик учун қўй сотиб олган одам сўймасдан туриб вафот этган бўлса, унинг зиммасидан қурбонлик соқит бўлади ҳамда мазкур қўй мерос молига айланиб, меросхўрлар ҳақи бўлиб қолади. Агар меросхўрларнинг барчаси рози бўлиб, ўша қўйни маййитнинг номидан сўйсалар, яхшилик қилган бўладилар ва қурбонликнинг савоби марҳумга етади. Гўштини эса хоҳласалар, ўзаро бўлишиб олишлари, хоҳласалар, бошқаларга ҳам беришлари мумкин.
Агар марҳум вафотидан олдин мазкур қўйни сўйишни васият қилган бўлса, қўйни унинг номидан сўйиш лозим бўлади ва гўштининг ҳаммаси фақирларга садақа қилинади. Ундан ўзлари ҳам, бойлар ҳам ея олмайди. Валлоҳу аълам.
💐 Aziz va muhtaram yurtdoshlar, qadrli vatandoshlar!
💐Mehr-oqibat, bagʻrikenglik va saxovat bayrami - Iydi Qurbon hayiti muborak boʻlsin!
🤲🏻 Yurtimizda Yaratganning neʼmatlari kun sayin ziyoda boʻlayotgan va shukronalik xislari qalblarimizni nurafshon etayotgan bu davrda xar birimizning xonadonimizda tinchlik, ahillik, fayzu-baraka bardavom boʻlishini tilaymiz!