Телеграм канал «Светлана Тихановская»

Адкрылася рэгістрацыя на ІІІ Кангрэс па палітзняволеных у Беларусі #WithoutJustCause

Кангрэс распачнецца 19 траўня ў Познані з мерапрыемства пра рэпрэсаваную моладзь і працягнецца 21–22 траўня ў Вільнюсе. Разам мы будзем шукаць шляхі і інструменты, якія паспрыяюць паляпшэнню сітуацыі з правамі чалавека ў Беларусі.

Расклад мерапрыемства:

— 19 траўня — Сайд-івэнт пра рэпрэсаваную моладзь у Беларусі і ў выгнанні.

— 21 траўня — Першы дзень Кангрэса і Дзень палітзняволеных у Беларусі. Мы прысвецім гэты час тым, хто застаецца за кратамі: праз літаратуру, мастацтва і кіно мы зазірнём за турэмныя муры, каб пабачыць праз што даводзіцца праходзіць палітзняволеным і асэнсаваць маштаб рэпрэсіяў у краіне.

— 22 траўня — Другі дзень Кангрэса засяродзіцца на стратэгічных шляхах і распрацоўцы дзеянняў, якія змогуць паспрыяць паляпшэнню становішча з правамі чалавека. Мы абмяркуем: метады праваабарончай працы падчас татальных рэпрэсіяў, шляхі дапамогі ўнутры краіны і па-за яе межамі, эфектыўнасць міжнароднага ўплыву на рэжым, ролю дыяспараў як ключавога рухавіка зменаў і крыніцы доўгатэрміновай падтрымкі рэпрэсаваных.

Падрабязная праграма будзе апублікаваная неўзабаве!

Рэгістрацыя адкрытая да 11 траўня 2026: 
🔗Рэгістрацыя ўдзельнікаў і ўдзельніц.  
📌Рэгістрацыя для медыя. 

Мерапрыемства арганізаванае Офісам дэмакратычных сіл Беларусі ў Чэшскай Рэспубліцы пад патранажам Офіса Святланы Ціханоўскай у супрацоўніцтве з партнёрскімі арганізацыямі і пры падтрымцы чэшскага філіяла фонду Rosa Luxemburg Stiftung.

Як падтрымаць працу Офіса Святланы Ціханоўскай у Польшчы? 

Калі вы з’яўляецеся падатковым рэзідэнтам Польшчы, вы можаце накіраваць 1,5% свайго падатку на дзейнасць Фундацыі «Цэнтр Беларускай Салідарнасці» (CBS).

Гэтыя сродкі будуць выкарыстаныя на рэалізацыю статутнай дзейнасці ЦБС у Польшчы, у тым ліку на падтрымку дэмакратычных ініцыятываў і грамадскіх дзейнасцяў, якія ЦБС рэалізуе ў супрацоўніцтве з Офісам Святланы Ціханоўскай.

📌 KRS: 0000883672
Fundacja «Centrum Białoruskiej Solidarności”
У полі cel szczegółowy можна пазначыць: «na demokratyczne inicjatywy».

Рэквізіты ЦБС — па гэтай спасылцы.

А як перанакіраваць 1,2% падаткаў Офісу, калі вы знаходзіцеся ў Літве — расказваем тут.

☢️ Мерапрыемствы да Дня памяці Чарнобыльскай аварыі

26 красавіка спаўняецца 40 гадоў з дня аварыі на Чарнобыльскай АЭС — адной з найбуйнейшых тэхнагенных катастрофаў у гісторыі.

Да гэтай даты па ўсім свеце пройдуць дыскусіі, лекцыі, канцэрты, акцыі памяці і культурныя падзеі, прысвечаныя памяці пра Чарнобыль, яго наступствам для Беларусі і свету, а таксама людзям, чые жыцці ён назаўсёды змяніў.

Офіс Святланы Ціханоўскай сабраў спіс мерапрыемстваў, якія пройдуць да 40-й гадавіны. Далучайцеся! Спіс будзе дапаўняцца.

Калі вы плануеце акцыі або імпрэзы — паведаміце пра іх Офісу Святланы Ціханоўскай зручным для вас спосабам, каб як мага больш беларусаў маглі далучыцца.

🇱🇹 Вільнюс
📑 Канферэнцыя «У памяць аб 40-й гадавіне аварыі на Чарнобыльскай АЭС»
Калі: 21 красавіка, 10:00
Дзе: Kalvarijų g. 153
Падрабязнасці.

📚 Абмеркаванне кнігі «Чарнобыльская малітва» Святланы Алексіевіч
Калі: 22 красавіка 2026, 20:00 (па Мінску)
Дзе: анлайн
Падрабязнасці.

💐Ускладанне кветак. Урачыстая цырымонія памяці з удзелам дыпламатаў (-к) і прадстаўнікоў (-ц) Офіса Святланы Ціханоўскай.
Калі: 26 красавіка,
Дзе: помнік «Маці Чарнобыля» (Парк Сапегаў).
Падрабязнасці

🚴‍♀️ Забег і велапрабег, прысвечаны памяці ліквідатараў наступстваў аварыі на Чарнобыльскай атамнай станцыі
Калі: 26 красавіка, 13:00
Дзе: у парку Сапегаў (Sapieginės miško parkas)
Падрабязнасці.

🎤 Мітынг і канцэрт. З удзелам беларускіх і літоўскіх палітыкаў.
Калі: 26 красавіка, 13:00
Дзе: плошча Вінцаса Кудзіркі.
Падрабязнасці

🇵🇱 Варшава: 
🎶 Дабрачынная рэйв Belarus Outside Sound System
Калі: 24 красавіка 2026, 23:30–05:00
Дзе: Klub Mechanik, ul. Narbutta 87
Падрабязнасці.

🎙️Спадчына «чарнобыльскага» руху праз 40 год
Калі: 25 красавіка, 14:00
Дзе: Моладзевы Хаб, (ul. Dożynkowa 6A)
Падрабязнасці.

☢️ Чарнобыльскі Шлях-2026
Калі: 26 красавіка, 14:00
Дзе: помнік Каперніка (ulica Krakowskie Przedmieście 1)
Падрабязнасці.

🇵🇱 Беласток, Чарнобыльскі Шлях
Калі: 26 красавіка, 17:00
Дзе: skwer Wolnej Białorusi 1, Białystok (каля Кансулята РБ у Беластоку)

🇨🇭Цюрых, Канцэртная праграма «Песні зніклых вёсак» у выкананні Сержука Доўгушава
Калі: 26 красавіка, 17:30
Дзе: Josefstrasse 102 (1. Stock)
Падрабязнасці.

🇩🇰 Капенгаген, Лекцыя і размова з Ціне Розен
Калі: 27 красавіка, 18:00-20:00
Дзе: Sted, DM Peter Bangs Vej 30
Падрабязнасці

🇺🇸 Нью-Ёрк, Мітынг, прысьвечаны 40-й гадавіне Чарнобыльскай трагедыі
Калі: 26 красавіка, 13:00
Дзе: каля будынку штаб-кватэры Аб’еднаных Нацыяў на Мангэтане (Першая эвэню пры 43-й вуліцы, каля ААН, па адрасе: 1st Avenue ( at East 43rd Street), New York, NY 10017.)
Падрабязнасці

💻 Анлайн-лекцыя і дыскусія «Чарнобыль — ядзерная катастрофа 40 гадоў таму»
Калі: 27 красавіка 2026, 18:00–20:00
Дзе: анлайн
Падрабязнасці.

💻 Інфармацыйная кампанія «Пасля Чарнобыля: 40 дзён разважанняў пра здароўе, памяць і будучыню»
Калі: з 30 сакавіка па 8 траўня
Дзе: анлайн- і афлайн-мерапрыемствы
Падрабязнасці.
_________

ПОЎНЫ СПІС МЕРАПРЫЕМСТВАЎ ПА СПАСЫЛЦЫ.

Што чакае ўдзельнікаў V Канферэнцыі беларусаў і беларусак свету? Праграма мерапрыемства

1–2 траўня ў Варшаве пройдзе V Канферэнцыя беларусаў і беларусак свету. Сёлета праграма пабудаваная вакол таго, што найбольш хвалюе беларусаў і беларусак замежжа: супольная ідэнтычнасць, практычны досвед дыяспараў, супрацоўніцтва і пошук агульных рашэнняў.

Генадзь Коршунаў, кансультант Офіса Святланы Ціханоўскай і адзін з каардынатараў праграмы Канферэнцыі:
«Перш за ўсё праграма пятай канферэнцыі — гэта словы дыяспараў. Пры фарміраванні праграмы гэтага года мы кіраваліся двума прынцыпамі: максімальна арыентавацца на галасы менавіта беларусаў замежжа і зрабіць змест непадобным на «сухія» фарматы звычайных канферэнцыяў.

У тэмах і напрамках мы хацелі сканцэнтравацца на выкліках і поспехах беларускай дыяспары, каб маштабаваць паспяховыя кейсы і выходзіць на агульныя шырокія праекты.

Мы вельмі хацелі б, каб у гэтым годзе ўдзельнікі канферэнцыі не толькі выказваліся і займаліся нэтворкінгам, але і выйшлі на канкрэтныя прадукты: не толькі знаёмствы, але і дамоўленасці, не толькі ідэі, але і праекты».

1️⃣ Першы дзень канферэнцыі будзе прысвечаны знаёмству, асэнсаванню сябе як супольнасці і абмену досведам. У праграме:
– размова пра тое, кім сёння з’яўляюцца беларусы замежжа;
– прэзентацыя даследавання пра колькасць беларусаў і беларусак у краінах Рады Еўропы;
– пітч-маркет паспяховых кейсаў дыяспараў;
– дэбаты пра ролю Каардынацыйнай Рады для беларусаў замежжа.

2️⃣ Другі дзень будзе больш практычным. Удзельнікі абмяркуюць:
– палітычную адвакацыю і магчымасці супрацоўніцтва з мясцовымі ўладамі і палітыкамі;
– пазнаёмяцца з праектам «Мэпінг праблемаў беларусаў замежжа»;
– будуць працаваць у тэматычных групах над канкрэтнымі пытаннямі, сярод якіх — бяспека і супрацьдзеянне транснацыянальным рэпрэсіям, захаванне беларускай ідэнтычнасці, рэпутацыя беларусаў у прымаючых грамадствах і агульнанацыянальныя праекты дыяспары.

🔗Рэгістрацыя на канферэнцыю.
📌Рэгістрацыя для медыя.

Беларускія дэмакратычныя сілы абмеркавалі ў Вільнюсе падтрымку беларусаў з прадстаўніком Рады Еўропы

У Вільнюсе адбылася сустрэча дэмакратычных сілаў Беларусі з Генеральным сакратаром Кангрэса мясцовых і рэгіянальных уладаў Рады Еўропы Мэцью Моры.

У сустрэчы ўзялі ўдзел прадстаўнікі Офіса Святланы Ціханоўскай (Дзяніс Кучынскі, Анатоль Лябедзька, Павел Церашковіч), Аб’яднанага Пераходнага Кабінета (Вольга Зазулінская, Юлія Міцкевіч) і грамадскай ініцыятывы «Вольныя» (Вераніка Станкевіч).

Дырэктар Офіса ў Літве Дзяніс Кучынскі ад імя Святланы Ціханоўскай падзякаваў Мэцью Моры за паслядоўную падтрымку і супрацоўніцтва з беларускімі дэмакратычнымі сіламі.

«Гэтая сустрэча стала важным крокам у распрацоўцы стратэгіі таго, як мясцовыя і рэгіянальныя ўлады могуць стаць надзейным тылам для беларусаў у вымушанай эміграцыі і партнёрамі ў будаўніцтве будучай дэмакратычнай сістэмы самакіравання»,
— Дзяніс Кучынскі.

Падрабязнасці пра вынікі сустрэчы чытайце на сайце.

«З 11 па 17 траўня ў нас ёсць магчымасць зрабіць яшчэ адзін важны крок — паказаць, што грамадзянская супольнасць жывая, дзейнічае і мае свой голас».
Святлана Ціханоўская заклікае галасаваць на выбарах у Каардынацыйную Раду

11–17 траўня адбудуцца выбары ў Каардынацыйную Раду чацвёртага склікання — пляцоўку, дзе беларусы могуць уплываць на агульныя рашэнні і будучыню краіны.

У сваім відэазвароце Святлана Ціханоўская дзякуе ўсім, хто працягвае падтрымліваць Беларусь, гаварыць і дзейнічаць. Яна падкрэслівае, што змены пачынаюцца з удзелу.

Ціханоўская заклікае ўважліва азнаёміцца з кандыдатамі і іх праграмамі і зрабіць свой выбар: 
«Людзі, якія вырашылі балатавацца ў Каардынацыйную Раду, зрабілі свядомы выбар. Яны разумелі, з чым сутыкнуцца: ціск, пагрозы, рызыкі. І ўсё роўна яны выбралі балатавацца. І гэта выклікае шчырую павагу.

Беларусь будуецца ў кожным рашэнні, у кожным выбары. І Каардынацыйная Рада будзе такой, якой мы яе зробім. Цяпер, на гэтым этапе выбарчай кампаніі, асабліва важна не спяшацца, а ўважліва пазнаёміцца са спісамі, з людзьмі, якія ідуць у Каардынацыйную Раду, і са зместам іх праграмаў. Бо свядомы выбар пачынаецца з разумення. Чым лепш мы ведаем, за каго і за што галасуем, тым мацнейшай будзе нашая агульная пазіцыя. Менавіта сёння час чытаць, параўноўваць, унікаць у сутнасць і вызначацца — каб наш голас быў не проста голасам, а адказным выбарам для будучыні Беларусі».

«Дзяржава проста затыкае дзіркі людзьмі, якія павінны адпрацаваць два гады пасля ўніверсітэта» 

У размове з Еўрарадыё дарадца Святланы Ціханоўскай па навуцы і адукацыі Павел Церашковіч падзяліўся меркаваннем пра абмены беларускіх студэнтаў з Паўночнай Карэяй, кантроль пракуратуры і суды ва ўніверсітэтах.

Адной з галоўных тэмаў стаў перавод медыцынскай адукацыі ў Беларусі выключна на бюджэтную форму. Павел Церашковіч распавёў пра тое, што гэта насамрэч значыць для медыцыны і студэнтаў:

«Тут гаворка не пра адукацыю ўласна, а пра тое, як арганізаваная медыцына ў Беларусі. Добра вядома, што дактароў не хапае. І не хапае катастрафічна ў раённых цэнтрах, у невялічкіх гарадах. І дзяржава ўжо якое дзесяцігоддзе проста затыкае дзіркі людзьмі, якія павінны там адпрацаваць два гады. То-бок нават думкі не ідзе пра тое, каб чалавек прыехаў і там працаваў усё сваё жыццё. 

І тут праблема нават не ў такім вось татальным недахопе дактароў. А праблема галоўная — у арганізацыі самой медыцынскай справы. Па статыстыцы Беларусь па колькасці дактароў на душу насельніцтва апярэджвае шмат якія еўрапейскія краіны. Напрыклад, у Даніі гэтых дактароў у два разы менш, і там усё добра працуе.

І вось гэтым трэба займацца — як арганізавана ўвогуле ўзаемадзеянне паміж медыцынскімі ўстановамі і пацыентамі. Пэўныя элементы электроннай дзяржавы ў Беларусі ўжо працуюць — чаму яны не працуюць у медыцыне? Я не разумею. То-бок яшчэ раз: нават з такой колькасцю дактароў можна было б гэта арганізаваць. Але дзяржава гэтага не робіць. Гэта выглядае проста павярхоўна: вось размеркаванне, вось давай адпрацуй. А што будзе далей, здаецца, нават думкі не ўзнікае.

Вядома, ва ўсім свеце медыцынская падрыхтоўка ва ўніверсітэтах адносіцца да бадай што самых дарагіх. Калі людзі ідуць на тое, каб самім заплаціць за навучанне, чаму гэта шкодзіць дзяржаве? Таму гэтае рашэнне больш не пра адукацыю, а пра агульную сістэму і тое, як дзяржава распараджаецца адукаванымі людзьмі».