Телеграм канал «Светлана Тихановская»

Святлана Ціханоўская ўзяла ўдзел у панэльнай дыскусіі ў форуме па бяспецы ў амерыканскім Аспене

Падчас Аспенскага форуму па бяспецы Святлана Ціханоўская прыняла ўдзел у панэльнай дыскусіі «Дрэйф: Еўропа ў перыяд перамен». Аспенскі форум па бяспецы — адна з вядучых міжнародных пляцовак, прысвечаных пытанням нацыянальнай бяспекі і знешняй палітыкі. Форум штогод збірае палітычных лідараў, прадстаўнікоў урадаў, міжнародных арганізацый, экспертнай супольнасці і медыя для абмеркавання ключавых глабальных выклікаў у надпартыйным фармаце.

Разам з беларускай лідаркай у размове ўдзельнічалі генеральная сакратарка Еўрапейскай службы знешніх дзеянняў Белен Марцінес Карбанэль, міністр абароны і знешняга гандлю Бельгіі Тэа Франкен, міністр юстыцыі і бяспекі Нідэрландаў Давід ван Вэл. Мадэратарам дыскусіі выступіў журналіст The Washington Post Пітэр Шпігель.

У сваім выступе Святлана Ціханоўская адзначыла, што будучыня бяспекі Еўропы непарыўна звязаная з будучыняй Беларусі, і заклікала глядзець на Беларусь не толькі як гуманітарнае пытанне, але і як пытанне бяспекі:
«Мы павінны ўжо цяпер глядзець на Беларусь па-іншаму. Успрымаць Беларусь не толькі як гуманітарны выпадак, але і з пункту гледжання бяспекі. Бо пакуль Лукашэнка служыць Расіі, ён гатовы прадастаўляць нашу тэрыторыю і нашу інфраструктуру для нападаў на Украіну і патэнцыйна — на краіны НАТА.

Яны будуюць новую інфраструктуру, якой не павінна быць, калі краіна не рыхтуецца да эскалацыі. Калі мы не пазбавімся гэтага рэжыму, пагроза з тэрыторыі Беларусі будзе заставацца пастаяннай.

Дэмакратычная і свабодная Беларусь — у інтарэсах не толькі беларусаў ці ўкраінцаў, але і еўрапейцаў».

Святлана Ціханоўская: «Беларуская культура заўсёды была побач з намі, і часам у не вельмі заўважных рэчах. То вышыўку пабачыш у кагосьці на кашулі ці пачуеш вельмі знаёмую з дзяцінства песню. У размове праскочыць слова, якое ведаюць толькі беларусы. І вось так беларуская культура хаваецца за кожным куточкам. Яна ў Купаллі і любімых кнігах, у святах, вопратцы, а галоўнае ва ўласным адчуванні, што гэта — маё, гэта — пра нас.

І таму бачыць, як у Беларусі гэта адчуванне спрабуюць выціснуць з жыцця людзей вельмі балюча.

За апошнія тыдні зачыніліся Honar, LSTR Adzenne і Ragna. Было адменена святкаванне Купалля ў «Дукорскім маёнтке» пад Мінскам і фестываль «Наш Грунвальд». Затое на «Славянскім базары» выступаць будут артысты, якія падтрымліваюць вайну, гвалт і імперскае стаўленне да іншых народаў.

Так беларусам навязваюць думку, што свайго трэба саромецца або баяцца. Што беларуская мова, гісторыя, традыцыі гэта нешта падазронае. Што лепш маўчаць, не вылучацца, не спяваць сваё, не насіць сваё, не святкаваць сваё.

Але ж нашую культуру нельга проста адмяніць, бо яна жыве ў кожным з нас. Мы заўсёды захоўваем яе ў нашым сэрцы. Беларускасць можа быць рознай: ціхай і гучнай, традыцыйнай і вельмі сучаснай, у вышыванцы і ў худзі, у народным спеве і ў новай песне. Гэта тое, кім мы ёсць. І ніякія забароны не змогуць гэта змяніць».

Як гучыць Беларусь, у якой хочацца жыць?

Прадстаўніцтва па нацыянальным адраджэнні збірае песні Новай Беларусі — плэйліст пра тое, якой беларусы бачаць сваю краіну. Кожны і кожная могуць прапанаваць адну кампазіцыю, у якой для яго ці яе гучыць Новая Беларусь, і расказаць чаму. З сабранага зробім агульны плэйліст і выкладзем у Spotify для агульнага карыстання. А таксама гэтыя трэкі прагучаць падчас Канферэнцыі Новая Беларусь 2026.

Далучайцеся па спасылцы: https://forms.gle/t1C6WuPgtYy1NQYBA

За кулісамі дыпламатыі: навошта Офіс Святланы Ціханоўскай праводзіць сустрэчы з дырэктарамі дэпартаментаў МЗС і беларускімі арганізацыямі

За апошні месяц у Офісе Святланы Ціханоўскай прайшоў шэраг важных сустрэч. Прадстаўнікі дэмакратычных сіл і беларускіх арганізацый у Літве пагутарылі з дырэктарамі дэпартаментаў міністэрстваў замежных спраў
Аўстрыі, Ірландыі і Італіі. Гэтыя ведамствы курыруюць не толькі Беларусь, але і ўвесь рэгіён Усходняй Еўропы.

Мы запыталіся ў дарадцы па дыпламатыі і дырэктара Віленскага офіса  Дзяніса Кучынскага, у чым практычная каштоўнасць такіх сустрэч і чаму гэта важна для беларускай грамадзянскай супольнасці:

«Дырэктары дэпартаментаў МЗС — гэта высокапастаўленыя дзяржаўныя службоўцы, якія непасрэдна адказваюць за Беларусь і шырэйшы рэгіён Усходняй Еўропы. 

Чаму гэта важна? Калі Святлана Ціханоўская сустракаецца з прэзідэнтамі, прэм'ер-міністрамі ці міністрамі замежных спраў, дасягаюцца прынцыповыя палітычныя дамоўленасці. Але іх далейшая імплементацыя — гэта праца менавіта працоўнага ўзроўню. Дырэктары дэпартаментаў — гэта тыя людзі, якія непасрэдна прымаюць рашэнні і выконваюць гэтыя дамоўленасці. Таму мець з імі шчыльны, даверлівы кантакт і супрацоўніцтва — адзін з галоўных прыярытэтаў нашай міжнароднай каманды.

Калі замежныя дыпламаты прыязджаюць у Літву са сваёй білатэральнай павесткай, мы заўсёды стараемся, каб ў гэтай павестцы была і Беларусь. І намі было прынята рашэнне падзяляць такія візіты на дзве часткі. Першая — гэта палітычная сустрэча, другая — сустрэча з беларускімі арганізацыямі. Паколькі Вільня застаецца адным з галоўных дэмакратычных цэнтраў нашага руху, тут працуе шмат ініцыятыў: праваабаронцы, незалежныя медыя, культурніцкія і моладзевыя супольнасці, былыя палітвязні. Такі падзел дазваляе нашым партнёрам з Аўстрыі, Ірландыі ці Італіі паслухаць розныя сектары і даведацца пра сітуацыю ў Беларусі шырэй і з першых вуснаў, а беларускім арганізацыям — наўпрост перадаць свае заўвагі, апдэйты і прапановы».

Ціханоўская падтрымала грамадскую ініцыятыву па ўсталяванні бел-чырвона-белага сцяга на Грунвальдскім полі

Святлана Ціханоўская накіравала лісты Маршалку Вармінска-Мазурскага ваяводства і кіраўніцтву Музея Грунвальдскай бітвы з просьбай разгледзець магчымасць усталявання на Грунвальдскім полі гістарычнага бел-чырвона-белага сцяга. Такім чынам яна падтрымала грамадскую ініцыятыву беларусаў, пад якой ужо сабрана больш за тысячу подпісаў беларускіх палітыкаў, культурных і грамадскіх дзеячаў, гісторыкаў і актывістаў.

У сваім лісце Ціханоўская адзначыла, што Грунвальдская бітва — гэта супольная спадчына палякаў, беларусаў, літоўцаў, украінцаў і іншых народаў, якія разам абаранялі свабоду. Для беларусаў гэта адна з ключавых дат нацыянальнай гісторыі, а бел-чырвона-белы сцяг сімвалізуе гістарычную пераемнасць беларускай дзяржаўнасці і сучасную барацьбу за свабоду.

«Кожны год сотні беларусаў прыязджаюць на Грунвальдскае поле, каб ушанаваць гэтую перамогу. На жаль, у самой Беларусі ўлады мэтанакіравана выціскаюць памяць пра Грунвальдскую бітву і замяняюць яе расійскімі гістарычнымі наратывамі. Таму так важна захаваць гэтае месца як сімвал нашай агульнай еўрапейскай гісторыі»,
— адзначыла Ціханоўская.

У Офісе разумеюць, што сёлета рэалізаваць такую ініцыятыву ўжо практычна немагчыма. Аднак мы спадзяемся, што мясцовыя ўлады і арганізатары святкаванняў змогуць разгледзець гэтую прапанову пры падрыхтоўцы наступных угодкаў Грунвальдскай бітвы.

«Мы павінны вучыцца на гісторыі».

У інтэрв'ю дацкаму выданню Politiken Святлана Ціханоўская расказала пра рызыкі далейшага ўцягвання Беларусі ў вайну, змяненне адносін паміж Беларуссю і Украінай, а таксама пра тое, чаму Еўропа не павінна аслабляць ціск на рэжым Лукашэнкі.

Галоўнае з інтэрв'ю: 

Пра пагрозу ўцягвання Беларусі ў вайну
«Рызыка таго, што Расія будзе імкнуцца яшчэ глыбей уцягнуць Беларусь у вайну, вырасла. Але я не веру, што Лукашэнка адправіць беларускіх вайскоўцаў ва Украіну — гэта было б занадта небяспечна для яго самога. Значна больш верагодна паступовае ўцягванне: праз выкарыстанне беларускай тэрыторыі, інфраструктуры і ваенных магчымасцяў у інтарэсах Расіі».

Пра адносіны з Украінай
«Украінцы сталі дастаткова моцнымі, каб сказаць Лукашэнку, што пакуль вы служыце расійскім ваенным інтарэсам, мы таксама маем права наносіць удары па інфраструктуры, якая спрыяе забойству ўкраінцаў. «Ультыматум» Зяленскага, вядома, не быў пра напад на беларускі народ. Гэта было пасланнем для рэжыму Лукашэнкі, што ён не можа дапамагаць расіянам забіваць украінцаў і потым чакаць, што не будзе наступстваў».

Пра тое, што павінна зрабіць Еўропа
«Еўропа не павінна жыць ілюзіямі, што аслабленне санкцый дапаможа адарваць Лукашэнку ад Пуціна. Пакуль у Беларусі ёсць палітычныя вязні, яна не стане дэмакратычнай дзяржавай. А пакуль Беларусь застаецца пад кантролем Крамля, яна будзе выкарыстоўвацца як ваенная платформа, сродак шантажу і крыніца нестабільнасці для ўсёй Еўропы».

Святлана Ціханоўская павіншавала Уладзіміра Някляева з 80-годдзем: «Сёння Уладзіміру Някляеву — 80. Чалавеку, без якога не ўяўляеш беларускай культуры.

Паэт, пісьменнік і чалавек рэдкай унутранай годнасці дзесяцігоддзямі гаворыць з беларусамі пра дом, свабоду, любоў і адказнасць за сваю краіну. Гаворыць так, што ў яго радках кожны пазнае сябе, быццам ён ведае пра нас больш, чым мы самі. 

Дарагі Уладзімір Пракопавіч, ад усяго сэрца віншую Вас! Няхай будзе здароўе, побач будуць блізкія, а радкі самі просяцца на паперу. Дзякуй за Ваш талент, за смеласць і за тую любоў да Беларусі, якой Вы шчодра дзеліцеся з усімі намі».