Аллаҳ таала ертенги күниңизди тынышлық ҳәм аманлықта, жақсы кейпиятта, саўаплы әмеллер менен толы болып өтиўин сизге несип етсин!
Жақсы дем алыңлар, қайырлы түн! 🌙
Ҳайўанлардың тилин түсинген Ҳәзирети Сулайман алайҳиссаламның алдына келген бир киси жалынып:
- Эй Аллаҳтың Набийси, маған ҳайўанлардың тилин үйретиң.
Мен олардың нелер ҳаққында сөйлейтуғынларын билгим келеди,- деди.
- Жоқ, сен олардың сөзлерине сабыр ете алмайсаң, ҳикметин түсине алмайсаң, деди.
Бирақ киси өтиниш етип сорай бергеннен соң Сулайман алайҳиссалам оған ҳайўанлар тилин үйретти.
Буннан қуўанып үйине келген киси қораз бенен ийттиң сөйлескенине қулақ түрди. Ийт жанындағы қоразға деди:
- Қораз, достым, сен арпа ҳәм бийдайға қарның тояды. Жерди тинтсең де саған жемис көп, а мен болсам жүдә аш болып кетемен. Аўқат қалдықлары болса маған да қалдырсаң болар еди. Қораз болса :
- Сабыр ет, ертең бул жерге хожайынның өлген ешегин алып келеди. Тойғаныңша гөш жейсең. Киси бул гәплерди еситип, асығыўы менен ешекти базарға алып барып сатып жиберди.
Ол қуўанышлы түрде :
- Ҳайўанлар тилин үйренгеним жақсы болған екен, бир бәледен аман қалдым,- деген қыял менен үйине қайтты.
Ертеңине тағы қораз бенен ийттиң сөзлерине қулақ салды.
Ийт қоразға миннет етип сөйледи:
- Қәне хожайынның ешеги өледи тойып гөш жейсең дегениң?
Қораз жуўап берди:
- Хожайынның ешеги оны сатып алған бир бийшара кисиниң қолында өлди. Хожайын ашкөзлик етип оны сатты. Бирақ қапа болма, бул сапары хожайынның аты өледи. Сонда көп гөш жейсең, тамағыңды жақсылап бир тойдырасаң. Бул сөзлерди еситкен үй ийеси дәне асығыўы менен атын жетеклеп базарға жол алды.
Оны сатып қайтар екен тағы сол ойлар қыялынан өтти:
“Еле де ҳайўанлар тилин билетуғыным жақсы болған екен..”.
Ертеңине тағы қораз бенен ийттиң сөзлериниң гуўасы болды. Бул сапары ийт қоразға қаттылаў даўыс пенен сөйледи.
- Қораз, сен мени тағы алдадың. Қәне хожайынның аты өледи деген едиң?
- Хожайынның аты оны сатып алған бир бийшараның қолында өлди.
- Қапа болма, бул сапары одан да үлкенлеў зыяпат мийманы боламыз.
Бул сөзлерге ийт исениңкиремей:
- Тағы маған өтирик айтыпсаң. Бирақ қораз :
- Жоқ, бул рет өтирик жоқ. Өйткени, бул сапары хожайынның өзи өледи.
Малының басына келиўи керек болған бәле енди өзиниң басына келеди. Оның мерекесинде палаў писириледи, аўысқанын бизге береди. Бул сөзлерди еситкен адам өзин қоярға жай таба алмай қалды. Өзин оңлы-солға урып, бул бәледен қашып қутыла алмаслығын түсинди. Сол күни кеште ол қәстеленип азанға жақын қаза етти. Оның намазында писирилген аўқатлар дастурханға тартылды. Қалдықлары болса ҳайўанларға төгилди. Бул арада қораз :
- Инсанлар, малларына келген бәлеге қайғырып қыйналады. Өкинишлиси, буннан мен ушын бир қайыр бар шығар, деп ойламайды да. Аллаҳтың берген тәғдирине шүкир етпейди. Соңында малына келген бәле жанларына келеди, бирақ соңғы пушайманнан пайда жоқ!
Ертеде бир данышпан теректиң саясында өмирден рәҳәтленип жатырса, жолда бир еркектиң азып-тозып, қыйналып қапшық арқалап баратырғанын көреди. Данышпан: «бирадар сен буншама қыйналып қай жерге баратырсаң» деп сорапты. Еркек: «әйй ағай бала-шағамды бағаман деп, олар бахытлы жасаўы ушын өзимди отқа-шоққа урып жүрмен» депти. Данышпан: «сен не ушын өзиңди буншама қыйнайсаң» деп сорапты. Еркек: «себеби мениң әкем, атам да бизлерди бахытлы жасасын деп өзлерин отқа-шоққа урып жасады» деп жуўап қайтарыпты. Данышпан: «сен бахытлысаңба» деп сорапты. Еркек: «яқ » деп жуўап берипти. Данышпан: «сен өзиң бахытлы болмасаң перзентлериң қалай бахытлы болады» деген екен.