— Қани, бугун ким отаси билан машинанинг олд ўриндиғида мазза қилиб келди?
Бола ҳеч қандай ёмон ниятни сезмай, ишонч билан жавоб беради:
— Мен!
Аммо у бу жавоби билан отасига муаммо туғдириши мумкинлигини ҳали билмайди.
Бу усулни нима деб аташ мумкин? Боланинг самимий ишончидан фойдаланиб, унинг кўзи олдида ўз ота-онасини муаммога дучор қилиш.
Бола уйга қайтиб, гаплари отасига нисбатан чора кўрилишига сабаб бўлганини англаса, нимани ҳис қилади? У ўзининг самимийлигидан афсусланиши, энг муҳими, уни алдагандай туюлган ходимларга бўлган ишончини йўқотиши мумкин.
Қонунга риоя қилишни ўргатиш бошқа, боланинг ишончидан фойдаланиш бошқа.
Ҳуқуқ-тартибот идоралари болалар онгида қўрқув ва ишончсизлик эмас, қонунга ҳурмат ва адолат туйғусини шакллантириши керак.
Тушунмадингиз а? Ҳаммаси жуда оддий: Ўзбекистон қонунчилиги бўйича одамларни йиғиб эҳсон тарқатиш мумкин эмас. Бунинг учун жавобгарлик бор. Биз жавобгарликка тортилдик, суд жазолади, жаримани тўладик.
Кузатгандирсиз, охирги йиллар ҳар ҳафта камида икки марта гематология ёнида эҳсон тарқатардик. Пул, дори, озиқ-овқат, болаларга ўйинчоқлар берардик. Дастлаб огоҳлантиришди. «Ҳозироқ тўхтатинглар, одам йиғманглар. Аввал рухсат олинглар» дейишди. Ҳужжатларни тақдим этиб, ижозат сўрадик, хат бердик. Жавоб келмади.
Бу сафар тарқатаётган пайтимиз бир мошина бўлиб келишди ва ВМнинг 360-сон қарори билан рухсатсиз эҳсон тарқатиш, омма йиғиш мумкин эмас, дейишди ҳамда бизни тиқиб қўйишди. «Расмий жамғармамиз бор, гувоҳнома олганмиз, фақат оққон ва саратонга чалинганларга рўйхатга асосан берамиз» десак ҳам судга оширишди. Лицензияни олгунча эзилиб кетгандик, гап тегмасин деб, бир йигит зиммасига олди. Шукр, шунисига рози бўлишди. Бўлмаса, «гуруппавой» бўларди.
Шунга ҳам бир йилдан бўлди. Майли, қонунга бўйсунайлик, деб ичимга ютгандим. Бугун портлаб кетдим: Мистер Бист деган америкалик валломат аввал Тошкентда, кейин Самарқандда пул сочиб кетди. Оломон гувранди, болалар оёқ остида эзилди, зомбилар тармашиб тўлғонди.
Ҳеч ким ҳеч нарса демади. Демайдиямда! Чунки у америкалик, у машҳур, унинг пули бор. Қонун бизга келганда шолпиллаб қолади холос.
Энди тушундим, нега ўзимизнинг катталару, муллалару, юлдузлар тансоқчилар билан юришини🥴
Яна ёзғирамиз, палон давлатнинг вазирлари эл орасида якка юради, бизникилар тансоқчилар билан юради деб.
А биз тониб қолсак, тўс-тўполон қилиб, мажақлаб, ичак-чавоғи минан қўшиб жеб қўяйканмизда. Бу шики энг машҳур блўгермуш🙄