Эркакларда ёш билан боғлиқ ички стресс психосоматикаси
60-65 ёшлардан сўнгги ҳаёт– ҳаётнинг "эътибор қаратиш" ва ўтмишга баҳо бериш босқичидир.
Пенсияга чиқиш, ижтимоий ролнинг ўзгариши (масалан, ишдан кетганидан сўнг ўзини кераксиз ҳис қилиш).
Ёлғизлик, фарзандлар мустақил ҳаётга кетиши, баьзи холатларда жуфтини йўқотилиши каби воқеалар ички тушкунликка олиб келиши мумкин.
📌 Фойдалилик ва кераклилик ҳиссининг камайиши
"Мен энди керак эмасман", "мендан фойда йўқ" деган фикрлар асабийликка, ўзига бўлган ишончни йўқотишга сабаб бўлади.
Бу холатлар ухлашга халақит беради.
📌 Кўринмас қўрқувлар ва хавотирлар
Қариш, касалликлар, ўлим ҳақидаги фикрлар кўпроқ ҳаёлга кела бошлайди.
Бу қўрқувлар тунги уйғоқ ҳолатларни, тез-тез уйғонишни ва ухлашда қийинчиликларни келтириб чиқаради.
📌 Фарзандлар ва оилавий муаммолар
Фарзандларнинг ҳаётидаги муаммолар, ўзи ҳал қилолмайдиган масалалар унга кучли руҳий босим бўлиши мумкин.
Ўзини жавобгар ҳис қилиш асабийликни кучайтиради.
📌 Ўзгарган уйқу гигиенаси
Ёш ўтиши билан уйқу физиологияси ўзгаради: уйқу енгиллашади, қисқаради, тунги уйғонишлар кўпаяди.
Баъзида буни инсон тушунмасдан "мен ухлолмаяпман" деб баҳолайди, ва бу ҳам ўз-ўзини стрессга солади.
🧠 Психосоматик даволаш ва ечимлар:
✅ 1. Психотерапия ёрдами
Ёшга боғлиқ ички қийинчиликлар билан ишлаш учун психолог/психотерапевтга мурожаат қилиш фойда беради.
Ҳиссиётларни ифодалаш, ҳаётдан маъно топишга ёрдам беради.
✅ 2. Реал уйқу гигиенасини тиклаш
Ҳар куни бир хил вақтда ухлаш ва уйғониш.
Кечқурун чой/кофе ичмаслик, экранлардан узоқлашиш.
Ёруғлик, шовқин, ва ухлаш шароитига эътибор бериш.
✅ 3. Жисмоний фаоллик ва кун тартиби
Кундузги енгил жисмоний машқлар (юриш, сузиш).
Кунда мақсад қўйиш: кичик ишлар билан банд бўлиш ҳиссий ҳолатни барқарорлаштиради.
✅ 4. Табиий тинчлантирувчи усуллар
Тинчлантирувчи дам олиш машқлари: нафас машқлари, медитация, зикр ёки руҳий суҳбатлар.
Ҳалол ва сабр-тоқатли инсонлар билан мулоқот
@qalbong_ruhiyat