Телеграм канал «Ibrohim Abdurahmonov»

#jarayon
 
Paxta qabul qilish maskanlarida paxtani qabul qilish jarayonlarida shaffoflikni ta‘minlash va xodimlar malakasini oshirish maqsadida Tolali ekinlar ilmiy-tadqiqot instituti olimlari tomonidan joriy yilning 10-avgust kunidan boshlab grafik asosida hududlarda paxta qabul qilish maskanlardagi tegishli xodimlar bilim va ko‘nikmasini oshirish bo‘yicha o‘quv- seminarini rejaga muvofiq o‘tkazishmoqda.
 
Seminarlarni yuqori saviyada tashkil etish maqsadida institut olimlaridan iborat uchta ishchi guruh tashkil etilib, ya’ni I–ishchi guruh Namangan, II–ishchi guruh Surxondaryo hamda III-ishchi guruh Navoiy viloyatlaridagi tuman markazlarida o‘quv-seminarini o‘tkazdi.
 
Seminarda paxtani qabul qilish, saqlash va qayta ishlash bo‘yicha qiziqtirgan savollarga javob berilib, sohadagi yangiliklar va ishlab chiqilayotgan texnologiyalar bo‘yicha ma’ruza mashg‘ulotlari o‘tkazilib, test sinovlari natijasiga asosan 98 nafar mutaxassisga beyjik ko‘rinishidagi QR orqali aniqlovch malaka oshirish SERTIFIKATI topshirildi

#simple_gardening_approach #every_farmer_must_do
🥚 Тухум пўчоғини ташлаб юборманг — уни боғ учун фойдали ресурсга айлантиринг!
Тухум пўчоғи асосан кальций карбонатдан иборат. Уни оддий усулда йиғиб, томорқада қайта ишлатиш мумкин:
✅ Пўчоқларни ювиб, қуритинг.
✅ Расмдагидек тўр халтада қуруқ ҳолда йиғиб боринг.
✅ Етарлича тўплангач, майда қилиб янчинг.
✅ Компостга қўшинг ёки тупроққа аралаштиринг.
🌱 Майдаланган пўчоқ тупроқда секин парчаланиб, кальций манбаи бўлиб хизмат қилади. Энг муҳими — чиқинди камаяди, мавжуд ресурс эса яна далага қайтарилади.
Оддий одат. Деярли харажатсиз. Аммо ресурсга тежамкор муносабатнинг яхши намунаси.

#ғўзанинг_эрта_пишириш_дастури
#этефон_иқтисодий_самара
#new_opportunity_cotton

Ғўза даласига этефон сепишнинг иқтисодий самараси қандай?

ЖАВОБ:

Далага этефон сепилса, бу - 1 гектар учун 332 минг сўм сарф қилиб, камида 16,7 млн сўмгача соф иқтисодий самара олиш, яъни сарфланган маблағни 50 баробардан зиёд қайтариб олиш имконияти демакдир!

#ғўзанинг_эрта_пишириш_дастури
#этефон_таъсири
#new_opportunity_cotton
#хоразм_далалари

Далаларда сепилган этефоннинг таъсири!

Умумий хулоса: Хоразм далаларида этифон ғўзани эрта пишишини таъминламоқда!

#Samaradorlik
ETEFON — ORTIQCHA XARAJATMI YOKI GEKTARIDAN MILLIONLAB SO‘MLIK SAMARAMI?
🗣Jjtimoiy tarmoqlarda aylanayotgan “Etefon paxta yetishtirishda fermerga qo‘shimcha xarajat yuklashi” haqidagi fikrlar yuzasidan Qishloq xo‘jaligi vazirligi quyidagilarni ma'lum qiladi:
🌱 Qishloq xo‘jalgi vazirligi “Etefon paxta yetishtirishda fermerga qo‘shimcha xarajat yuklashi” haqidagi noxolis hamda ilmiy jihatdan asoslanmagan fikrlarni masalaning faqat bir tomonini ko‘rsatadigan talqin, deb hisoblaydi. Chunki zamonaviy paxtachilikda “Etefonga qancha pul sarflanadi?” degan savol emas, balki “Etefon uchun sarflangan mablag‘ fermerga qancha iqtisodiy samara keltiradi?” degan savol bo‘lishi kerak.
☁️Bugun O‘zbekiston paxtachiligida fan, ilmiy yondashuv va innovatsiyaga asoslangan yangi texnologik davr boshlandi. Joriy yilda respublika bo‘yicha 889,5 ming gektar maydonda paxta parvarishlanmoqda. Shundan 305,2 ming gektari Shinjon agrotexnologiyasi asosida yetishtirilmoqda. Mamlakatimizda paxta hosilini yuqori va sifatli olish uchun agrotexnik tadbirlarni o‘z vaqtida bajarishga alohida e’tibor qaratilmoqda.
🗓 Qishloq xo‘jaligi vazirligi va O‘zbekiston Fermerlari Kengashining joriy yil 15-iyuldagi qo‘shma murojaatida ham 1-avgustdan boshlab g‘o‘zaning holatidan kelib chiqib, Etefon qo‘llash tavsiya etilgan.
Bundan ko‘zlangan asosiy maqsad — g‘o‘zaning fiziologik pishish jarayonini jadallashtirish, ortiqcha o‘sishni to‘xtatish, shakllangan ko‘saklarni to‘liq yetiltirish va hosilni oshirish.
ℹ️Endi masalaga hissiyotlar bilan emas, raqamlar bilan yondashaylik.
1 GEKTAR  G‘O‘ZA UCHUN ETEFONGA QANCHA XARAJAT KETADI?
Hozirgi hisob-kitoblarga ko‘ra, Etefon preparatining 1 litri o‘rtacha 130–140 ming so‘m atrofida.

1 gektar maydonga:
2 litr Etefon × 135 000 so‘m = 270 000 so‘m;
3 litr yoqilg‘i × 14 000 so‘m = 42 000 so‘m;
mexanizator va dala ishchilari ish haqi = 20 000 so‘m.
 Jami: 332 000 so‘m/gektar.

✍️Demak, bir gektar paxta maydonida Etefonni qo‘llashning birinchi bosqichi uchun hisoblangan xarajat 332 ming so‘mni tashkil etadi.
Endi asosiy savol:
332 MING SO‘M SARFLASH ORQALI FERMER NIMAGA ERISHADI?
✅1. KO‘SAKDAGI PAXTA SALMOG‘I — HOSILNING O‘ZI
Misol uchun, 76×10 qo‘shqator usulida ekilgan 1 gektar maydonda o‘rtacha 220 ming tup g‘o‘za shakllangan bo‘lsa, har bir tupda o‘rtacha 9 tadan, ya’ni 8–10 ta atrofida bo‘liq ko‘sak mavjud bo‘lganda, dalada qariyb: 1 million 980 ming dona — 2 millionga yaqin bo‘liq ko‘sak  shakllanadi.
G‘o‘za ko‘p yillik o‘simlik bo‘lgani bois, mavsum oxirida ham yangi barglar chiqarib, o‘sishga intiladi. Agar u o‘z holiga tashlab qo‘yilsa, poya va ildizdagi ozuqa moddalar havoga sovuriladi.
Natijada daladagi o‘sha asosiy bo‘liq ko‘saklar ichidagi tola va chigit puch va yengil bo‘lib qoladi. Etefon sepilmagan dalada bitta ko‘sakdagi paxta vazni 3 gramm atrofida aylanib, hosildorlik 59,4 sentnerni tashkil etadi va uning ham salmoqli qismi kuzgi sovuqda ochilmay nobud bo‘ladi.
Etefon o‘simlikka sun’iy ravishda “Qarish signali” beradi va behuda o‘sishni to‘xtatadi. Bor oziqaviy “meros” to‘g‘ridan-to‘g‘ri daladagi
1 million 980 ming dona bo‘liq ko‘sakni to‘ldirishga majbur qilinadi. Natijada chigit to‘lishib, tola pishadi va bitta ko‘sakdagi paxta vazni kamida 4 grammdan oshadi.
Mana shu vazn farqi (3 grammdan 4 grammga yetishi) hisobiga gektariga hosildorlik 79,2 sentnerga chiqadi. Ya’ni fermer faqatgina vazn farqi hisobiga gektaridan kamida 19,8 sentner (1 980 kg) qo‘shimcha toza hosilni naqd qiladi.
Bu birgina omildan fermer cho‘ntagiga 15 840 000 so‘m (1 980 kg × 8 000 so‘m) .
Demak, ushbu hisob-kitobga ko‘ra, faqat bitta omilning o‘zi 15,840 million so‘mlik qo‘shimcha daromadni ko‘rsatmoqda.
✅2. ENG KATTA MUAMMOLARDAN BIRI — ISHCHI KUChI TAQCHILLIGI

Bugungi kunda qishloqda paxta terdirish uchun terimchi topish eng katta muammoga aylangan, yoshlar dalaga chiqqisi kelmaydi. Ikkinchi tomondan, paxta terish kombaynlari soni ortib borayotgan bo‘lsa-da, hali barcha dalalarni to‘liq mashinada terib olish quvvati yetishmaydi.
Eskicha usulda teriladigan bo‘lsa paxta bo‘lib-bo‘lib, ochiladi. Fermer terimchilarni 2-3 marta qayta-qayta terishiga to‘g‘ri keladi. Bu ortiqcha transport, tashkiliy xarajat va vaqtni boy berishdir.
Etefon qo‘llanilganda esa ko‘saklarning 90-95 foizi bir vaqtda, lo‘ppi bo‘lib ochiladi. Fermer dalaga bor ishchi kuchini yoki kombaynni atigi bir marta kiritadi va yalpi hosilni birdaniga yig‘ib oladi. Bu qayta-qayta terim tashkil qilish xarajatlarini qisqartirib, kamida . Kombaynlarning ish unumdorligi 20-25% ga oshadi.
3. PAXTANING SIFATI — BU HAM PUL
Hosilni kechiktirishning yana bir iqtisodiy xavfi bor.
Erta va bir maromda pishgan paxta:
kuzgi yomg‘ir;
namgarchilik;
loy;
sovuq
kabi omillarga kamroq duch keladi. Natijada paxtani sifatli holda yig‘ish imkoniyati ortadi.
Hisob-kitoblarda yuqori sifatli, 1-sort paxta uchun olinadigan qo‘shimcha qiymat: 500 000 so‘m/gektar deb belgilangan.  Aksincha, terimni noyabrgacha cho‘zish paxtaning namlanishi va ifloslanishi xavfini oshiradi. Bu esa sifat va narxga salbiy ta’sir qilishi mumkin.
✅4. PAXTA DALASI TEZROQ BO‘SHASA — KEYINGI HOSILDAN HAM FOYDA
Paxtachilikda iqtisodiy samara faqat paxtaning o‘zi bilan tugamaydi.
Paxta o‘z vaqtida yig‘ishtirib olinsa, yer tezroq bo‘shaydi.
Bu esa, kuzgi bug‘doyni optimal agrotexnik muddatda ekish
imkonini beradi.
Berilgan hisob-kitobda bunday yondashuv keyingi g‘alla hosildorligini 10–15 foizga oshirish imkonini berishi va fermer uchun kamida:
400 000 so‘m/gektar qo‘shimcha iqtisodiy samara yaratishi ko‘rsatilgan.
ENDI HISOBNI BIR JOYGA JAMLAYMIZ
Ko‘rsatkich
Etefonsiz
(Eskicha usul)
Etefon bilan
(OVX orqali)
FARQ samaradorlik
💵 Jami xarajat (Preparat+YoMM+ish haqi)
0 so‘m
332 000 so‘m
-332 000 so‘m
⚖️ Ko‘sak vazni og‘irlashishi (3gr dan 4gr ga)
0 so‘m
15 840 000 so‘m (19,8 s)
+15 840 000 so‘m
🚜 Qayta terimlar qisqarishi (Tejamkorlik)
0 so‘m
300 000 so‘m
+300 000 so‘m
🥇 Yuqori sort (1-sort) uchun ustama
0 so‘m
500 000 so‘m
+500 000 so‘m
🌾 Kuzgi g‘alla uchun yaratilgan zamin
0 so‘m
400 000 so‘m
+400 000 so‘m
💰 JAMI
0 so‘m
17 040 000 so‘m
+16 708 000 so‘m
Etefonga sarflangan 332 000 so‘m investisiya fermerga
16 708 000 so‘m sof iqtisodiy naf bo‘lib qaytmoqda. Sarflangan pul o‘zini 50 barobardan ziyod ortig‘i bilan oqlamoqda.
Shuni alohida ta’kidlash kerakki, paxtachilikda joriy etilayotgan 3 bosqichli defoliasiya va desikasiya tizimi bir-biri bilan bog‘liq texnologik jarayondir.
Shu sababli birinchi bosqichdagi vazifani bajarmasdan, keyingi bosqichlardan to‘liq natija kutish qiyin. Bargni to‘kish va poyani quritishning o‘zi etarli emas.
Ko‘sak ichidagi paxta etilib, o‘z vaqtida ochilishi kerak.
Aks holda 2-bosqich va 3-bosqich uchun qilingan xarajatning iqtisodiy samarasi ham pasayadi.
FERMER XARAJATGA EMAS, NATIJAGA QARASHI KERAK
Bugun paxtachilikda eskicha: “Qancha xarajat qildim?” degan yondashuvning o‘zi etarli emas.Yangi texnologik yondashuv: “Qilgan xarajatim menga qancha qo‘shimcha hosil, qancha vaqt, qancha sifat va qancha daromad berdi?” degan savolni o‘rtaga qo‘yadi.
Shu nuqtai nazardan 332 ming so‘mlik Etefon xarajatini “ortiqcha xarajat” deb baholash — masalaning faqat xarajat qismini ko‘rib, iqtisodiy natijani hisobga olmaslikdir.
O‘zbekiston sharoitida paxtachilik “balki kuz issiq va yaxshi kelar” degan tavakkalchilikka emas, balki:
“Men hosilni o‘z vaqtida pishira olaman, o‘z vaqtida ochtiraman va o‘z vaqtida yig‘ishtirib olaman” degan texnologik intizomga tayanishi kerak. Chunki fermerning maqsadi — dalani kimyoviy vosita bilan ishlash emas.
ℹ️ Maqsad — dalada yaratilgan hosilni yo‘qotmasdan, uni o‘z cho‘ntagiga daromad qilib kiritish. Shuning uchun Etefonni faqat “preparat narxi” bilan baholash noto‘g‘ri. Uni qo‘shimcha hosil + terim xarajatining qisqarishi + sifat + erning o‘z vaqtida bo‘shashi + keyingi ekin samarasi bilan birgalikda baholash kerak.
🌱Qishloq xo‘jaligi vazirligi olimlar, agronomlar va blogerlarni masalaga bir tomonlama emas, ilmiy asos va aniq iqtisodiy hisob-kitoblar asosida yondashishga chaqiradi.
Chunki bugun paxtachilikda har bir kun — hosil, har bir agrotexnik tadbir — iqtisodiy natija. 332 ming so‘mni xarajat deb ko‘rish mumkin.

❗️Ammo uning ortida turgan millionlab so‘mlik natijani ko‘rmaslik — haqiqiy iqtisodiy xatodir.


🌐Website 💬Telegram 💬Facebook 📺YouTube 📷Instagram

✅✅

📍Namangan viloyati

URUG'LIK DONNI SOVUTKICHLI OMBORGA QO'YISH JARAYONI

🔺Urug‘chilikni rivojlantirish markaziga qarashli “Uchqo‘rg‘on Best Seeds” MChJ tomonidan 2027-yil hosili uchun mo‘ljallangan urug‘lik g‘alla vernalizatsiya jarayonini o‘tkazish maqsadida sovutkichli omborlarga joylashtirilmoqda.

🟢Mazkur jarayon urug‘lik g‘allani belgilangan harorat sharoitida saqlash orqali ekishga tayyorlash va kelgusi hosildorlik uchun zarur agrobiologik jarayonlarni ta’minlashga xizmat qiladi.

🔗Urug'chilikni rivojlantirish markazining ijtimoiy tarmoqdagi rasmiy sahifalari
📱WWW    📱Facebook 📱Instagram   📱Telegram    📱Youtube

https://youtube.com/@qishloqxojaligivazirligi?si=zk0oz57pd-UaUxwy