🟢 ФОЙДАЛИ ВА ТАВСИЯ ЭТИЛАДИГАН МАШҚЛАР
Асосий мақсад — умуртқа поғонасини декомпрессия қилиш (юкини енгиллатиш) ва чуқур мушакларни мустаҳкамлаш.
1. «Мушук-туя» машқи
Тўрт оёқлаб туриб, нафас чиқаришда орқани тепага ғилдирак қилиб кўтаринг, нафас олишда эса аста-секин пастга эгинг.
* Натижа: Умуртқалараро бўғимлар ҳаракатчанлигини оширади ва мушак спазмини ечади.
2. «Қуш-ит» (Bird-Dog) машқи
Тўрт оёқлаб турган ҳолатда бир вақтнинг ўзида ўнг қўлни олдинга ва чап оёқни орқага чўзинг. 5 сония ушлаб туринг. Сўнг томонларни ўзгартиринг.
* Натижа: Дискларга ортиқча босим бермасдан, орқа мушакларни барқарорлаштиради.
3. Чаноқни кўтариш (Ягодичный мостик)
Чалқанча ётиб, тиззаларни букинг ва чаноқни секин юқорига кўтаринг.
* Натижа: Тез-тез заифлашадиган думба мушакларини ишлатади ва белдаги ортиқча юкни олади.
4. Сузиш (Айниқса чалқанча)
Сувда тана вазни минимал даражага тушади, бу эса умуртқа поғонасининг табиий равишда чўзилишига имкон беради.
🔴 ЗАРАРЛИ ВА ҚАТЪИЯН ТАҚИҚЛАНГАН МАШҚЛАР
Чурра мавжуд бўлганда айрим машқлар диск ичидаги босимни ошириб, нерв толаларини сиқиб қўйиши мумкин.
| Машқ тури | Хавфи нимада?
|---|---|
| Қорин мушаклари (пресс) учун тўлиқ букилишлар | Дискнинг олдинги қисмини сиқиб, чуррани янада орқага (нерв томон) итаради. |
| Тик турган ҳолда олдинга эгилишлар | Орқа бойламларни ҳаддан ташқари зўриқтиради ва дискнинг чиқиб кетишини тезлаштиради. |
| Югуриш ва сакрашлар | Зарбали юклама умуртқаларни бир-бирига уради, бу дискларнинг емирилишига олиб келади. |
| Тренажёрда оёқ билан юк итариш | Бел соҳасига жуда катта ва хавфли босим беради. |
| Оғир атлетика (штанга, гантель) | Вертикал (ўқли) юклама чурранинг ёрилишига сабаб бўлиши мумкин. |
⚠️ Хавфсизлик қоидалари
* Оғриқ принципи: Агар машқ пайтида оёққа тарқалувчи ёки кескин оғриқ пайдо бўлса, уни дарҳол тўхтатинг.
* Равонлик: Барча ҳаракатлар кескинликка йўл қўймаган ҳолда, жуда секин бажарилиши шарт.
* Буралишдан сақланинг: Танани кескин чапга ёки ўнгга буриш (ротация) чурра учун энг хавфли ҳаракатдир.
* Нафас олиш: Нафасни ичга ютиб ушлаб турманг, бу қорин ичи босимини оширади.
@doctor_dultaev_shodiyor