ШОМ НАМОЗИДАН 45 ДАҚИҚА ЎТГАНДАН КЕЙИН ХУФТОН ВАҚТИ КИРАДИМИ?
#намоз
❓2132-САВОЛ: Шу кунларда (Ёз фаслида) баъзи масжидларда соат кечки 21:00 бўлмай хуфтонга азон айтилар экан. Тақвим бўйича Хуфтон 21:26 да кираркан. Чунки баъзи илмли кишилар хуфтоннинг вақти шомдан 45 дақиқа ўтиб киради, бемалол ўқиш мумкин деган гап айтишар экан. Бу қанчалик тўғри?
💬ЖАВОБ: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Шом намозининг вақти қуёш ботгандан бошлаб, шафақ ғойиб бўлгунича давом этади. Бу барча фиқҳий китобларнинг жавоби ҳисобланади. Шафақ борасида имом Абу Ҳанифа раҳимаҳуллоҳ билан икки шогирдлари ўртасида икки хил фикр мавжуд бўлиб, шогирдлари уфқдаги қизилликни шафақ десалар, Абу Ҳанифа раҳимаҳуллоҳ шу қизилликдан кейин пайдо бўладиган оқликни шафақ деганлар. Мутааххир уламолар қизиллик деган сўзни фатво учун қабул қилганлар ва ана шу қизиллик йўқолгандан кейин хуфтон вақти киради деганлар.
Аллома Абдулғаний Майдоний раҳимаҳуллоҳ бу ҳақда шундай деганлар:
وفي شرح المنظومة: وقد جاء عن أبي حنيفة أنه رجع عن قوله وقال: إنه الحمرة؛ لما ثبت عنده من حمل عامة الصحابة الشفق على الحمرة، وعليه الفتوى
“Шарҳи манзума”да шундай келган: Батаҳқиқ, Имом Абу Ҳанифа (раҳмаҳуллоҳ) ўз қарашидан қайтгани ва шафақ қизилликдир, деб айтгани ривоят қилинган. Бунга сабаб саҳобаларнинг оммаси шафақ сўзини қизиллик деб тушунганликлари у кишининг ҳузурида собит бўлганидир”. (“Лубоб” китоби).
Фатво ҳам мана шу қарашга кўра берилади” Мазкур қизиллик мамлакатларнинг географик жойлашуви ва фаслларга қараб турли вақтда йўқолади. Айнан бизнинг ҳудудларда 45 дақиқада йўқолиши кузатилмайди, балки энг ками 1 соату 15 дақиқа бўлиб, бу асосан қиш кунларига тўғри келади. Энг узоғи эса 1 соату 39 дақиқа бўлиб, бу асосан ёз кунларига тўғри келади.
Ҳеч қандай илмий асосга таянмасдан қоронғу тушди, бўлди, хуфтон вақти кирди деб хуфтонни ўқиб қўйиш битта намозни қазо бўлишига олиб келади. Чунки вақти кирмасдан ўқилган намоз нафлга ўтади. Сабаби Аллоҳ таоло ояти каримада ҳар бир намозни вақтида адо этишга буюрган ва бу нарса унинг вақтини тўғри топиш билан бўлади.
Шом вақтида уфқни кузатиб осмондаги қизиллик ва оқликни ажратиш оддий одамлар учун қийинчилик туғдиради. Шу боис, намоз вақтлари масаласида масъул уламолар томонидан тасдиқланган тақвимлардан фойдаланиш, яъни ишончли тақвимга қараб намоз вақтларига риоя қилиш лозим.
Фатво маркази уламоларидан бир қисми турли фаслларда, уфқни тўлиқ кузатиш мумкин бўлган минтақаларга бориб, уфқни кузатиб, шомдан кейинги шафақнинг ғойиб бўлиши ҳамда субҳи содиқнинг киришини бир неча бор кузатганлар ва уларнинг хулосаси асосида ҳозирги кундаги тақвим тузилган. Юртимиз мўмин-мусулмонлари ибодатларини ана шу тақвим асосида адо этсалар, иншааллоҳ, ўз вақтида адо этган ҳамда турли хил ихтилофдан, бефойда тортишишлардан омонда бўладилар. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi
Ваҳб ибн Кайсондан ривоят қилинади:
«Ибн Умар чўпон ва қўйларни қақроқ ерда кўрди. Ундан яхши жойни кўриб:
«Эй шўринг қурғур, ҳой чўпон! Уларни бу томонга ўтказ! Мен Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг «Ҳар бир мутасадди ўз қарамоғидаги нарсада масъулдир», деганларини эшитганман», – деди».
Улуғ саҳобий Абдуллоҳ ибн Умар қўй боқиб юрган бир чўпонни кўрибдилар. Қарасалар, қўй боқиб юрган жойлари серўт бўлмаган, суви ҳам кам ерлар экан. Абдуллоҳ ибн Умар бошқа бир жойда яхши яйловни кўрган эканлар, шунинг учун чўпонга қараб:
«Эй шўринг қурғур, бу ёққа кел, қўйларни мана бу томонга ҳайдаб ўт. Мен Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг «Ҳар бир мутасадди ўз қарамоғидаги нарсага масъулдир», деганларини эшитганман», – деган эканлар.
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi
ҲИЖРИЙ ЯНГИ ЙИЛ: МУҲАРРАМ ОЙИНИ ҚАНДАЙ ЎТКАЗИШ КЕРАК?
2026 йилнинг 16 июнь куни – янги 1448 ҳижрий йил – Муҳаррам ойи бошланишининг 1 кунидир. Ашуро куни 2026 йилнинг 25 июнь, пайшанба кунига тўғри келади.
Муҳаррам ойи қандай ой?
Муҳаррам ойи – мусулмонлар тақвимининг биринчи ойидир. Бу ой Аллоҳ таоло уруш, қон тўкишни ҳаром қилган (Зулҳижжа, Зулқаъда, Муҳаррам, Ражаб) тўрт ойнинг бири бўлиб, унинг ўнинчи куни яъни, ашуро куни алоҳида фазилатларга эга.
Ашуро қандай кун?
Бу кун ҳақида Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Бу шундай яхши кундирки, бу кунда Аллоҳ Бани Исроилни душманларидан қутқарган. Шу боис Мусо алайҳиссалом бу кунда рўза тутган. Мен Мусога кўпроқ (яқин бўлишга) ҳақлироқман", дедилар ва у кунда рўза тутиб, одамларни ҳам унинг рўзасини тутишга буюрдилар" (Имом Бухорий ривояти).
Ашуро куни рўза тутиш ўтган бир йиллик гуноҳларга каффорат бўлади.
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi
Аллоҳ таоло ҳижрий 1448 йилни барчамиз учун тинчлик-осойишталик, ризқу барака, сиҳат-саломатлик ва эзгу амалларга бой йил қилсин.
Янги ҳижрий йилда хонадонларимиздан файзу барака, юртимиздан тинчлик ва фаровонлик аримасин. Барча хайрли ниятларимиз рўёбга чиқиб, бу йил барчамиз учун яхшиликлар ва хайрли ютуқлар йили бўлсин.
🌸@Muslimaatuz