САВОЛ: Мен ғассоллик билан шуғулланаман. Айрим пайтларда маййитнинг ёш ўғилларини отасини ювишда ёрдам беришлари учун ёнимга киритишади. Ёш боланинг маййит ювишида хатолик йўқми? Жавоб учун олдиндан раҳмат. Аллоҳ таоло қилаётган хизматларингиздан рози бўлсин!
ЖАВОБ: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим. Дуоингиз учун ташаккур! Мазкур ҳолатда асосий ғассол сиз бўлиб, ёш болалар эса ёрдамчи сифатида иштирок этар экан. Бунинг ҳеч қандай хато жойи йўқ. Ҳаттоки, балоғатга етмаган боланинг ўзи ҳам ювиши жоиз саналади. Чунки маййитни ғусл қилдирувчининг балоғатга етган бўлиши талаб этилмаган, муҳими ғуслни мукаммал суратда амалга ошира олишлигидир.
Демак, ёш бола маййитни ювиши, жоиз бўлар экан. Аммо буни ёш болаларга ювдириш яхши бўларкан, деган маънода тушуниб қолмаслик керак. Чунки маййит олдига ҳатто айрим катта ёшдагилар ҳам киришга қўрқади. Кичик ёшдаги болалар ҳам қўрқиши табиий ҳол. Шундай ҳолатларда “Бор, отангни олдига кир, ювишга қарашасан”, деб мажбурламаслик керак. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази.
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi
"Иймон келтириб, яхши амалларни қилганларни остидан анҳорлар оқиб турган жаннатларга киритамиз. Унда абадий–бардавом қолурлар. Аллоҳнинг ваъдаси ҳақдир. Аллоҳдан ростгўйроқ зот борми?".
(Нисо сураси, 122-оят).
Тафсир: Банданинг жаннатга кириши учун иймон ва яхши амаллар бўлиши шарт. Иймонсиз ҳолда қилинган ҳар қанча яхши амалларнинг фойдаси бўлмайди. Иймони бўлиб туриб яхши амалларни қилган бандалар фақат жаннатга кириш билан кифояланиб қолмайдилар. Балки жаннатда абадий–бардавом қоладилар. Бу эса, шайтоннинг дўстлари дўзахда абадий–бардавом қолишларининг муқобилигадир.
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: “Кимки бир мусулмоннинг ҳаққини ёлғон қасам билан тортиб олса, Аллоҳ унга дўзахни вожиб қилади ва жаннатни ҳаром қилади”.
Шунда бир киши: “Эй Аллоҳнинг Расули, агар у нарса арзимас бўлса-чи?” деб сўради.
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Ҳатто (мисвок қилинадиган) арок дарахтининг бир чўпи бўлса ҳам”, дедилар (Имом Муслим ривояти).
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi
Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади:
«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам жунубликдан ғусл қилсалар, аввал икки қўлларини ювишдан бошлар эдилар. Сўнгра ўнг қўллари билан чап қўлларига сув қуйиб, фаржларини ювар эдилар. Кейин эса намозга қиладиган таҳоратларини бажарар эдилар. Сўнгра сувни олиб, панжаларини сочлари остига киритар эдилар. Токи, сув яхши етганига ишонганларидан кейин бошлари устидан уч ҳовуч сув қуяр эдилар. Кейин қолган таналарига сув қуяр, сўнгра оёқларини ювар эдилар».
Бешовлари ривоят қилишган.
Шарҳ:
Оиша онамизнинг бу ҳадислари Маймуна онамизнинг юқоридаги ҳадисларини таъкидлаб, унда зикр қилинмай қолган баъзи нарсаларни баён қилиб келмоқда.
1. «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам жунубликдан ғусл қилсалар, аввал икки қўлларини ювишдан бошлар эдилар».
Бу маъно биринчи ҳадисда ҳам келган. Уламоларимиз олдин икки қўлни ювиб олишни суннат деганлар.
Бу маъно ҳам олдинги ҳадисда келган, лекин ўнг қўл билан чап қўлга сув қуйиб олиш айтилмаган. Аммо айтилмаса ҳам шундай тушуниш бор. Чунки бошқача бўлиши мумкин эмас. Нопок жойларни ушлаш учун ажратилган чап қўлни тўғридан-тўғри тоза сувли идишга солинмайди.
3. «Кейин эса намозга қиладиган таҳоратларини бажарар эдилар».
Бошқа нарсани тушуниш керак эмас. Араб тилида қўл ювишни ҳам таҳорат қилди, дейилаверади. Шунинг учун бу ҳадисдаги Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг таҳорат қилганларини бошқача тушуниш керак эмас. Бу ерда айнан намозга қилинадиган таҳорат зикр қилинган.
Уламолар «Ғуслдан олдин таҳорат қилиб олиш суннат», деганлар.
Оиша онамизнинг «қилар эдилар», «қуяр эдилар» каби ибораларни ишлатишларидан Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг одатлари шундай эканлиги тушунилади.
Маймуна онамизнинг ҳадисларида бир ғусл васфи келган. Оиша онамизнинг ҳадисларида эса доимий одат ҳақида сўз бормоқда.
Бу икки ҳадисдан Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ғусллари сифатини ўрганиб олдик. Энди ҳар биримиз ғуслимизни ўша Ҳабиби Роббил оламийннинг ғуслларига ўхшатиб қилишимиз керак.
«Ҳадис ва ҳаёт» китобидан
✹꯭꙰꙲🦅꯭꯭꯭꯭✶꯭ᯱᯱᯱᯱᯱ͜͡➢꯭ESKIOBOD. UZ☰꯭❬꯭❶꯭➣꯭❳꯭
ДЎСТЛАРИНГИЗГА ҲАМ УЛАШИНГ!!!
@eskiobodmasjidi