Телеграм канал «GOSAUDIT.KZ»

Высшая аудиторская палата РК завершила участие в коллегии внешних аудиторов IACA

📌 Высшая аудиторская палата Республики Казахстан завершила участие в независимом внешнем аудите Международной антикоррупционной академии (IACA) в рамках трехлетнего мандата в 2024-2026 годах.

В течение указанного периода представитель Высшей аудиторской палаты Ляйлим Кашимова входила в состав коллегии независимых внешних аудиторов Академии совместно с представителями других государств – участников IACA.

В рамках мандата казахстанская сторона принимала участие в ежегодном аудите финансовой отчетности Академии, а также в подготовке рекомендаций, направленных на дальнейшее укрепление системы финансового управления и институциональной устойчивости организации. Работа осуществлялась в соответствии с международными стандартами независимого внешнего аудита, а также принципам и функциональной и организационной независимости.

Участие Высшей аудиторской палаты в деятельности данного механизма подтверждает приверженность Казахстана принципам транспарентности, подотчетности и эффективного международного сотрудничества в сфере противодействия коррупции. Кроме того, это способствует укреплению профессионального взаимодействия с международными организациями и высшими органами аудита других государств.

Справочно:
Международная антикоррупционная академия (International Anti-Corruption Academy, IACA) – международная межправительственная организация со штаб-квартирой в Австрии, созданная для подготовки специалистов, проведения исследований и развития международного сотрудничества в сфере противодействия коррупции. Академия объединяет государства-участники и партнерские организации со всего мира.

🚀 @auditpalatasy

ҚР Жоғары аудиторлық палатасы IACA сыртқы аудиторлар алқасындағы жұмысын аяқтады

📌Қазақстан Республикасы Жоғары аудиторлық палатасы 2024-2026 жылдарға арналған үш жылдық мандат аясында Халықаралық сыбайлас жемқорлыққа қарсы академияға (IACA) тәуелсіз сыртқы аудит жүргізудегі жұмысын аяқтады.

Аталған кезеңде Жоғары аудиторлық палатаның өкілі Ләйлім Қашымова IACA-ға мүше басқа мемлекеттердің өкілдерімен бірге Академияның тәуелсіз сыртқы аудиторлар алқасының құрамында жұмыс істеді.

Мандат шеңберінде қазақстандық тарап Академияның қаржылық есептілігіне жүргізілетін жыл сайынғы аудитке, сондай-ақ ұйымның қаржылық басқару жүйесі мен институционалдық тұрақтылығын одан әрі нығайтуға бағытталған ұсынымдарды әзірлеуге қатысты. Жұмыс тәуелсіз сыртқы аудиттің халықаралық стандарттарына, сондай-ақ функционалдық және ұйымдастырушылық тәуелсіздік қағидаттарына сәйкес жүзеге асырылды.

Жоғары аудиторлық палатаның аталған механизм қызметіне қатысуы Қазақстанның ашықтық, есептілік және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласындағы тиімді халықаралық ынтымақтастық қағидаттарына бейілдігін растайды. Сонымен қатар бұл халықаралық ұйымдармен және өзге мемлекеттердің жоғары аудит органдарымен кәсіби өзара іс-қимылды нығайтуға ықпал етеді.

Анықтама ретінде:
Халықаралық сыбайлас жемқорлыққа қарсы академия (International Anti-Corruption Academy, IACA) — штаб-пәтері Австрияда орналасқан халықаралық үкіметаралық ұйым. Академия сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласында мамандар даярлау, зерттеулер жүргізу және халықаралық ынтымақтастықты дамыту мақсатында құрылған. Оның құрамына әлем бойынша мемлекеттер мен серіктес ұйымдар кіреді.

🚀 @auditpalatasy

Механизмы приватизации госимущества усовершенствованы по рекомендации ВАП РК

📌 В Казахстане усовершенствовано законодательство в области приватизации государственного имущества. Торги теперь защищены от занижения цен, а продажа имущества стала прозрачнее. Необходимые меры приняты по рекомендации Высшей аудиторской палаты РК.

Ранее ВАП проверила эффективность госполитики в сфере приватизации, а также результаты исполнения комплексных планов приватизации на 2016-2020 и 2021-2025 годы. По итогам аудита ВАП выработала рекомендации для Правительства РК по изменению законодательства.

Так, первая рекомендация касалась защиты от занижения цен на повторных торгах. Прежде при проведении аукционов с понижением цены закон не ограничивал нижнюю планку, что создавало риск продажи имущества по символической стоимости.

Аудиторы ВАП предложили законодательно закрепить правило, по которому цена на третьих и последующих торгах не может опускаться ниже размера гарантийного взноса. В результате данная норма была закреплена законодательно (Закон РК «О внесении изменений и дополнений в некоторые законодательные акты РК по вопросам гражданской защиты, электроэнергетики и управления государственным имуществом»).

Второй рекомендацией стала отмена механизма прямой продажи государственного имущества стратегическому инвестору. Такой порядок позволял продавать активы без конкурса, что противоречило принципу открытости. По предложению аудиторов эта норма была полностью исключена из законодательства.

Таким образом, регулирование приватизации стало эффективнее и прозрачнее: установление минимальной цены на торгах защищает активы государства от продажи по заниженной стоимости, а отмена прямых адресных продаж обеспечивает равный доступ для всех потенциальных покупателей.
 
🚀 @auditpalatasy

ҚР Жоғары аудиторлық палатасының ұсынымы бойынша мемлекеттік мүлікті жекешелендіру механизмдері жетілдірілді

📌 Қазақстанда мемлекеттік мүлікті жекешелендіру саласындағы заңнама жетілдірілді. Енді сауда-саттық бағаны төмендетуден қорғалады, ал мүлік ашық түрде сатылатын болады. Қажетті шаралар ҚР Жоғары аудиторлық палатасының ұсынымы бойынша қабылданды.

Жоғары аудиторлық палата бұған дейін жекешелендіру саласындағы мемлекеттік саясаттың тиімділігін, сондай-ақ жекешелендірудің 2016-2020 және 2021-2025 жылдарға арналған кешенді жоспарларының орындалу нәтижелерін тексерді. Жоғары аудиторлық палата аудит қорытындысы бойынша ҚР Үкіметіне заңнаманы өзгерту бойынша ұсынымдар берді.
 
Бірінші ұсыным қайта өткізілетін сауда-саттықта бағаны төмендетуден қорғауға қатысты болды. Бұрын бағаны төмендететін аукциондарды өткізу кезінде заңда ең төмен деңгейге шектеу қойылмайтын, бұл мүлікті тым арзан бағамен сату тәуекелін туындатты.
 
Жоғары аудиторлық палатаның аудиторлары үшінші және кейінгі сауда-саттықта бағаны кепілдік жарна мөлшерінен төмендетпейтін қағиданы заңнамалық түрде бекітуді ұсынды. Нәтижесінде бұл норма заңнамамен бекітілді («ҚР кейбір заңнамалық актілеріне азаматтық қорғау, электр энергетикасы және мемлекеттік мүлікті басқару мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» ҚР Заңы).

Екінші ұсыным мемлекеттік мүлікті стратегиялық инвесторға тікелей сату тетігін жою болды. Мұндай тәртіп активтерді конкурс өткізбей сатуға мүмкіндік берді, бұл ашықтық қағидатына қайшы келетін. Аудиторлардың ұсынысы бойынша бұл норма заңнамадан толығымен алып тасталды.

Осылайша, жекешелендіру тиімдірек әрі ашық реттелетін болды: сауда-саттықта ең төмен бағаны белгілеу мемлекет активтерін төмен бағамен сатылып кетуден қорғайды, ал тікелей атаулы сатуды жою барлық әлеуетті сатып алушылар үшін тең қолжетімділікті қамтамасыз етеді.

🚀 @auditpalatasy

По предписанию ВАП устранены уязвимости в системе расчетов на балансирующем рынке электроэнергии

📌Цифровую систему для расчетов на балансирующем рынке электроэнергии проверили на информационную безопасность и ввели в промышленную эксплуатацию. Соответствующая работа проведена по предписанию Высшей аудиторской палаты.

Аудит эффективности госполитики в сфере электроэнергетики проведен в 2025 году. Проверка показала, что на балансирующем рынке электроэнергии, которым управляет АО «KOREM», расчеты между участниками выполнялись с помощью программного обеспечения, которое не прошло обязательную проверку на кибербезопасность и не было официально введено в эксплуатацию.

Такая ситуация создавала для рынка ряд негативных эффектов. В их числе: отсутствие должного контроля со стороны государства, повышение рисков сбоев и остановки торгов, а также потенциальное снижение доверия участников.

В этой связи ВАП поручила АО «KOREM» до 31 марта 2026 года завершить проект системы расчетного центра, провести обязательные проверки на информбезопасность и ввести систему в промышленную эксплуатацию.

✔️ Во исполнение предписания ВАП АО «KOREM» необходимая работа была проведена досрочно и в полном объеме. По информации АО «Корем», принятые меры повысят надежность работы балансирующего рынка электроэнергии, снизят риски киберугроз и технических сбоев, а также обеспечат прозрачность и контроль со стороны государства.

Справочно: АО «KOREM» – Акционерное общество «Казахстанский оператор рынка электрической энергии и мощности».
 
🚀 @auditpalatasy

Жоғары аудиторлық палатаның нұсқамасы бойынша электр энергиясының теңгерімдеуші нарығында есеп айырысу жүйесіндегі олқылықтар жойылды
 
📌 Электр энергиясының теңгерімдеуші нарығында есеп айырысуға арналған цифрлық жүйе ақпараттық қауіпсіздікке тексеріліп, өнеркәсіптік пайдалануға берілді. Тиісті жұмыс Жоғары аудиторлық палатаның нұсқамасы бойынша жүргізілді.

Электр энергетикасы саласындағы мемлекеттік саясаттың тиімділігіне аудит 2025 жылы жүргізілді. Тексеру «Электр энергиясы мен қуаты нарығының казақстандық операторы» АҚ («ЭЭҚРҚО» АҚ) басқаратын электр энергиясының теңгерімдеуші нарығында қатысушылар арасындағы есеп-қисаптар киберқауіпсіздік тұрғысынан міндетті тексеруден өтпеген және ресми түрде пайдалануға берілмеген бағдарламалық қамтылым арқылы жүргізілгенін көрсетті.

Аталған жағдай нарық үшін жағымсыз әсер тудырды. Олардың ішінде: мемлекет тарапынан тиісті бақылаудың болмауы, сауда-саттықтың іркілу және тоқтап қалу тәуекелдерінің ұлғаюы, сондай-ақ қатысушылар сенімінің төмендеу ықтималдығы.

Осыған байланысты Жоғары аудиторлық палата «ЭЭҚРҚО»
АҚ-ға 2026 жылғы 31 наурызға дейін есеп айырысу орталығы жүйесінің жобасын аяқтауды, ақпараттық қауіпсіздікке міндетті тексерулер жүргізуді және жүйені өнеркәсіптік пайдалануға беруді тапсырды.

✔️ «ЭЭҚРҚО» АҚ Жоғары аудиторлық палатаның нұсқамасын орындау үшін қажетті жұмысты мерзімінен бұрын әрі толық көлемде жүргізді. «ЭЭҚРҚО» АҚ ақпараты бойынша қабылданған шаралар электр энергиясының теңгерімдеуші нарығы жұмысының сенімділігін арттырады, киберқауіптер мен техникалық іркілістер тәуекелдерін азайтады, сондай-ақ мемлекет тарапынан ашықтық пен бақылауды қамтамасыз етеді.

Анықтама ретінде: «ЭЭҚРҚО» АҚ – «Электр энергиясы мен қуаты нарығының қазақстандық операторы» акционерлік қоғамы.

🚀 @auditpalatasy

Повышение прозрачности и подотчетности: в АО «СПК «Тобол» приняли меры после госаудита ВАП

📌 Руководством АО «Социально-предпринимательская корпорация «Тобол» приняты меры по исполнению предписания Высшей аудиторской палаты РК после проведенного государственного аудита.

Масштабная проверка, охватившая тринадцать СПК республики, состоялась в 2025 году. В рамках нее в АО «СПК «Тобол» был выявлен ряд системных нарушений.

В частности, установлено, что за 2023-2024 годы не проводилась независимая и комплексная оценка результатов деятельности Совета директоров и членов Правления.

Система оценки эффективности управленческого звена фактически не функционировала, а стимулирующие выплаты распределялись по усмотрению первых руководителей без учета финансовых результатов СПК.

Кроме того, действовавшие Правила оплаты труда и премирования работников позволяли председателю Правления единолично устанавливать надбавки себе и членам Правления, что противоречит Закону РК «Об акционерных обществах», относящего данные вопросы к исключительной компетенции Совета директоров.

Во исполнение предписания Высшей аудиторской палаты АО «СПК «Тобол» приняло следующие меры.

✔️ Так, решением Совета директоров разработано и утверждено Положение о мотивационных ключевых показателях деятельности Правления АО «СПК «Тобол».

Наряду с этим утверждены обновленные Правила оплаты труда и премирования руководящих работников, в соответствии с которыми условия выплаты вознаграждений руководящему составу, включая председателя и членов Правления, теперь определяются на основании решения Совета директоров, а не по усмотрению первого руководителя.

Согласно новым правилам, персональные надбавки теперь выплачиваются исключительно по итогам исполнения планов работы структурных подразделений за месяц, квартал или год, что исключает их произвольное назначение. Размер таких надбавок как для руководящих, так и для рядовых работников ограничен двумя должностными окладами за отчетный период.

К Коллективному договору на 2023-2026 годы заключено дополнительное соглашение, закрепившее нормирование доплат и персональных надбавок для всех категорий работников, включая членов Правления.

✔️ Аудитом ВАП было также установлено, что в Инвестиционной декларации и Регламенте осуществления инвестиционной деятельности АО «СПК «Тобол» при определении дочерних и зависимых организаций отсутствовало понятие «совместное предприятие». Это не соответствовало Гражданскому кодексу РК. В результате для исключения данного пробела оба документа приняты в новой редакции.

В совокупности принятые меры исключают произвольное распределение выплат, усиливают роль Совета директоров в управлении и создают условия для более эффективного использования средств СПК в интересах региона.

🚀 @auditpalatasy