РАМАЗОН ОЙИ НЕГА ГОҲИДА 29 КУН БЎЛАДИ?
#Рамазон
Дунё мамлакатлари турли тақвимлар асосида вақт ҳисобини юритадилар. Улар орасида энг кенг тарқалгани милодий тақвими бўлса, Ислом оламида асосан ҳижрий-қамарий тақвимлардан фойдаланилади. Ҳижрий-қамарий тақвим Ойнинг фалакдаги ҳаракатига асосланади. Янги ҳилол кўринган куннинг эртаси янги ойнинг биринчи куни ҳисобланади. Қамарий ойлар 29 ёки 30 кун давом этгани сабабли, бир йил 354 ёки 355 кундан иборат бўлади. Бу эса милодий йилдан 10-11 кун кам демакдир.
Милодий ойларнинг кунлари (февралдан ташқари) ўзгармас бўлса (масалан, март доим 31 кун), ҳижрий ойларнинг давомийлиги бевосита табиий ҳодиса – янги ойнинг кўринишига боғлиқ. Шу боис муборак Рамазон ойи ҳам гоҳида 29, гоҳида 30 кун бўлиши табиий ҳолдир.
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам Мадинаи мунавварада тўққиз йил Рамазон рўзасини тутганлар. Манбалар ва ҳадисларга кўра, ушбу йилларнинг аксариятида рўза 29 кун, озроғида эса 30 кун бўлган. Бу ҳақда Абдуллоҳ ибн Масъуд розияллоҳу анҳу шундай дейдилар:
مَا صُمْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ أَكْثَرُ مِمَّا صُمْنَا ثَلَاثِينَ
“Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам билан бирга ўттиз кундан кўра кўпроқ йигирма тўққиз кун рўза тутганмиз” (Имом Аҳмад ривояти).
Демак, Рамазон ойи рўзаси 29 кун ёки 30 кун бўлишидан қатъи назар, у тўлиқ ва мукаммал бир ойлик ибодат ҳисобланади. Бу ойнинг 29 кун келиши унинг ажр-мукофотини камайтирмайди.
Бу борада Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай марҳамат қилганлар:
شَهْرَا عِيدٍ لاَ يَنْقُصَانِ: رَمَضَانُ، وَذُو الْحِجَّةِ
“Икки байрам ойи камаймайди: Рамазон ва Зулҳижжа” (Имом Бухорий ва Муслим ривояти).
Машҳур уламолардан Исҳоқ ибн Роҳвайҳ ушбу ҳадисни шарҳлаб: “Бу икки ой – Рамазон ва Зулҳижжа ойлари фазилат жиҳатидан камаймайди. Агар кунлари (сон жиҳатидан) кам бўлса ҳам, савоби тўлиқ ҳисобланади”, – деганлар. Шундай экан, мўмин-мусулмонлар Рамазон ойи 29 кун бўлганида ҳам, гўё 30 кун рўза тутгандек мукаммал ажрга эришадилар.
Хулоса қилиб айтганда, Рамазон ойининг давомийлиги фалакий ҳодисаларга боғлиқ бўлиб, унинг 29 ёки 30 кун бўлиши табиий ҳолатдир. Ойнинг 29 кун бўлишида банданинг оладиган савобига таъсир қилмайди. Энг муҳими – ибодатни ихлос билан, шариат талабларига мувофиқ адо этишдир.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази.
📚 https://t.me/Ustoz_Rahmatillo_domla